संयुक्त राष्ट्रसंघका महासचिव एन्टोनियो गुटेरेसले जलवायु संकटको क्रूर प्रभावको सामना गरिरहेका नेपाली समुदायहरूप्रति चिन्तित भएको बताएका छन्।
मंगलबार अपराह्नमा संघीय संसदलाई सम्बोधन गर्दै उनले जलवायु परिवर्तनको परिणामस्वरूप नेपालमा देखा परेको समस्या अन्याय भएको बताएका छन्। उनले जलवायु संकटको क्रूर प्रभावको सामना गरिरहेका समुदायहरूप्रति चिन्तित भएको बताए।
‘जलवायु परिवर्तनको परिणामस्वरूप यो देशमा के भइरहेको छ त्यो डरलाग्दो अन्याय हो र जीवाश्म इन्धन युगको गम्भीर आरोप हो। जलवायु संकटको क्रूर प्रभावको सामना गरिरहेका नेपालका ती समुदायहरूप्रति म अति चिन्तित छु,’ उनले भने, ‘संयुक्त राष्ट्रसंघ उनीहरूको साथमा छ। विश्वले पनि यस्तै गर्नुपर्छ।’
नेपाल जस्ता विकासोन्मुख देशहरूको विकास र जलवायु परिवर्तनको सामना गर्न ठूलो अन्तर्राष्ट्रिय सहयोग चाहिने पनि उनले बताए। त्यसका लागि आफूले प्रतिवर्ष कम्तिमा पनि ५ खर्ब वितरण गर्ने लक्ष्य राखेको पनि उनको भनाई थियो। जसलाई राष्ट्र संघका सदस्यहरूले पनि स्वागत गरेका छन्।
उनले जलवायु परिवर्तनको नियन्त्रणका लागि उत्सर्जनकर्ताहरूले नेतृत्व लिनुपर्ने पनि बताए।
‘म उनीहरूलाई यी प्रतिबद्धताहरूलाई वास्तविकतामा रूपान्तरण गर्नका लागि अब कार्य गर्न आह्वान गर्दछु। र म नेताहरूलाई ढिलाइ नगरी जलवायुमा काम गर्न आग्रह गर्दछु, सबैभन्दा ठूला उत्सर्जनकर्ताहरूले नेतृत्व लिनुपर्छ,’ उनले भने।
विश्वको तापक्रम वृद्धिलाई १.५ डिग्री सेल्सियसमा सीमित गर्न सबै देशहरूले मैले प्रस्ताव गरेको एक्सलरेसन एजेन्डालाई प्रभावकारी बनाउनुपर्ने पनि उनले बताए।
जलवायु परिवर्तनविरूद्ध काम गर्नेमा नेपाल अग्रपंक्तिमा रहेको पनि उनले बताए।
‘जलवायु सम्बन्धी कार्यमा नेपाल अग्रपंक्तिमा छ। तपाईंहरू सन् २०४५ सम्ममा शून्य उत्सर्जनमा पुग्ने लक्ष्यतिर बढिरहनुभएको छ। असाधारण वनजंगलको पुनर्स्थापनाका प्रयासहरूका लागि धन्यवाद, वनले देशको लगभग आधा भाग ओगटेका छन्, ’ उनले भने, ‘र तपाईंहरू सबै पहलका लागि हाम्रो पूर्वचेतावनी प्रणालीका अग्रगामीहरूमध्ये एक हुनुहुन्छ, जसको लक्ष्य सन् २०२७ सम्ममा पृथ्वीका प्रत्येक व्यक्तिलाई सुरक्षित राख्नु हो।’
नेपाल कार्बन उत्सर्जनमा नेपालको योगदान धेरै सानो भएपनि मनसुन, आँधीबेहरी र पहिरो तीव्रता र भीषणताको हिसाबले बढ्दै गरेको उनले बताए।
भारी वर्षाले ल्याएको पहिरोले निम्त्याएको विनाश, सयौं मानिसको मृत्यु, असामान्य गतिमा हिमनदीहरू पग्लिरहेको पनि उनले बताए।
‘नेपालले ३० वर्षको अवधिमा आफ्नो हिमनदीको झन्डै एक तिहाइ गुमाएको छ। प्रभाव विनाशकारी छ। पानीले भरिएका ताल फुट्दैछन्। नदी र समुद्रको पानी बढ्दै छ। संस्कृतिहरूले चुनौतीका सामना गरिरहेका छन्,’ उनले भने, ‘र पहाडहरू जोखिममा छन् र चट्टान, पहिरो तथा हिमपहिरोको जोखिम बढ्दो छ। चुनौतीहरू बढ्ने क्रम जारी रहनेछ।’