मानिसहरू जीवनको अनन्त गोरेटोमा अनगिन्ती गन्तव्यतर्फ उन्मुख हुन्छन्। कतै समयका कुहिराभित्र हराउने भिन्न–भिन्न गल्लीहरू छन्, त कतै यात्राका क्रममा लाग्ने अनगिन्ती ठक्करहरू; ती ठक्करहरू नै कहिलेकाहीँ सिकाइका गहिरा पाठमा रूपान्तरित हुन्छन्, जसले जीवनलाई नयाँ अर्थ दिन्छ।
कुनै यात्रामा मानिस आफूलाई चिन्न, आफ्नै अस्तित्वको सार खोज्न पुग्छ, कतै ऊ भौँतारिँदै, दिशाहीन कदमहरू चाल्दै अघि बढिरहन्छ। कतै ऊ रमाइलोका क्षणहरूमा अलमलिन्छ, त कतै आफ्नै अन्तरमनको गहिराइमा डुबेर आफैँलाई हराउन चाहन्छ।
तर यस जीवनयात्रामा एउटा यस्तो गन्तव्य पनि छ, जहाँ पुग्नु रहरको परिणाम हुँदैन, न त कुनै योजनाबद्ध खोजको निष्कर्ष। यो त कहरले कोरेको मार्ग हो, जहाँ मानिस अनायासै, बिना कुनै पूर्वसोच वा तपस्याको तयारी, आफैँलाई पुगिसकेको पाउँछ, गल्लीहरू अस्पतालका…
अस्पतालका यी लामो, सेता गल्लीहरू समयभन्दा पनि लामो लाग्छन्। घडीका सुईहरू चलिरहन्छन् तर प्रतीक्षामा बसेका मनहरूका लागि समय मानौँ स्थिर भइदिन्छ। यहाँ हरेक मिनेट एउटा परीक्षा हो, धैर्यको, विश्वासको र आत्मबलको। यी गल्लीहरूमा हावा पनि फरक लाग्छ, न त पूर्ण रूपमा जीवितको सास जस्तो, न त पूर्ण रूपमा मृतको मौनता जस्तो। एक अनौठो मिश्रण, जहाँ प्रत्येक श्वाससँगै डर पनि सास फेर्छ र आशा पनि लडखडाइँदै उठ्छ।
अस्पतालका गल्लीहरू कहिल्यै पूर्ण रूपमा सुनसान हुँदैनन्। यहाँ सधैँ केही न केही आवाजहरू तैरिरहेका हुन्छन्, कहिले स्ट्रेचरको चर्को घिस्रिने आवाज, कहिले नर्सका छिटा–छिटा पाइला, कहिले टाढाबाट आउने कुनै रोदन, त कहिले आश्वासनले भरिएका मधुरा शब्दहरू। यी गल्लीहरू केवल बाटाहरू मात्र होइनन्, यी त जीवन र मृत्युको बिचमा झुन्डिएका कथाहरूका साक्षी हुन्।
यहाँ समय घडीले होइन, सासले नापिन्छ। प्रत्येक लामो सास एउटा प्रार्थना जस्तो लाग्छ र प्रत्येक छोटो सास एउटा अधुरो डर जस्तो। यहाँ पर्खाइको कुनै अन्तिम सीमा हुँदैन र पर्खाइ आफैँमा समय बन्छ र समय आफैँ पीडाको रूप लिन्छ।
हरेक कुना, हरेक कुर्सी, हरेक झ्यालले आफ्नै कथा बोकेको हुन्छ। कतै एक आमा आफ्नो सन्तानको लागि भगवानसँग मौन प्रार्थना गरिरहेकी हुन्छिन्, कतै एक वृद्ध आफ्नो सास गन्ने प्रयास गर्दै बितेका दिनहरू सम्झिरहेका हुन्छन्। कतै एक युवकको आँखामा भविष्यका अधुरा सपनाहरू टल्किरहेका हुन्छन्, त कतै एक बालकको अनुहारमा पीडाबिच पनि जीवनको निर्दोष मुस्कान देखिन्छ। यो यस्तो ठाउँ हो जहाँ शब्दहरू मौन हुन्छन् र शब्दभन्दा बढी भावनाहरू बोल्छन्, जहाँ मनका अदृश्य तरङ्गहरूले कथा बुन्छन् र मौनताभित्रै गहिरा संवादहरू जन्मिन्छन्।
यो यस्तो ठाउँ हो जहाँ शब्दहरू मौन हुन्छन् र मौनताले नै सबैभन्दा ठुलो भाषा बोल्छ। जहाँ कुर्सीहरूमा बस्ने मानिसहरू शरीरले एकै ठाउँमा भए पनि मनहरू आ–आफ्नै संसारमा हराइरहेका हुन्छन्। जहाँ समयको भारीपन यति गहिरो हुन्छ कि भित्ताका सेता रङहरू पनि थकित देखिन थाल्छन्। कहिलेकाहीँ कुनै ढोकाबाट डाक्टर बाहिर निस्कँदा, त्यहाँ उभिएका सबै अनुहारहरू एकै पटक पढिन थाल्छन्, आशा, डर, प्रश्न र मौन बिन्तीहरू सबै एकैसाथ सतहमा आउँछन्। एउटा सानो हेराइले पनि कहिलेकाहीँ जीवन र मृत्युबिचको दूरी नापिदिन्छ।
खैर, अस्पतालमा बिताएको समयले मानिसलाई जीवनको गहिरो अर्थ सिकाउँछ। जब शरीर कमजोर हुन्छ, तब मानिसले आत्माको बल खोज्न थाल्छ। जब समय सीमित जस्तो लाग्छ, तब हरेक सास अमूल्य बन्छ। यिनै चिसा गल्लीहरूबिच, मानिसले बुझ्न थाल्छ जीवन केवल बाँच्नु मात्र होइन, अनुभव गर्नु हो; केवल समय बिताउनु होइन, प्रत्येक क्षणलाई महसुस गर्नु हो। यहाँ दुख पनि एक प्रकारको गुरु बन्छ, जसले मानिसलाई आफ्नै अस्तित्वसँग पुनः परिचित गराउँछ। डर पनि एक प्रकारको दर्पण बन्छ, जसमा मानिसले आफ्नो वास्तविक अनुहार देख्छ।
अस्पतालका गल्लीहरूमा हिँड्दा, मानिसले आफूलाई नयाँ रूपमा भेट्छ। ऊ आफ्नो डर, आफ्नो कमजोरी र आफ्नो आशाहरू सबैसँग आमनेसामने हुन्छ। र सायद त्यहीँ, पीडाको छायाभित्र ऊ जीवनको साँचो मूल्य चिन्न थाल्छ। किनकि कहिलेकाहीँ, जीवनलाई सबैभन्दा स्पष्ट रूपमा बुझ्न, मानिसलाई मृत्युको छेउमै पुग्नुपर्छ।
तर यी गल्लीहरूको मौनताभित्र एउटा अदृश्य शिक्षालय पनि चलिरहेको हुन्छ, जहाँ किताबहरू हुँदैनन् तर अनुभवहरू स्वयं पाठ बन्छन्। प्रत्येक भित्ताले देखेका आँसुहरू कुनै न कुनै रूपमा समयको स्मृतिमा अंकित भइरहेका हुन्छन्, जसलाई न कसैले पढ्छ, न मेटाउन सक्छ। यहाँ प्रवेश गर्ने हरेक व्यक्ति अनजानमै एउटा सूक्ष्म परिवर्तनबाट गुज्रिन्छ उसको दृष्टि नरम हुन्छ, उसको सोच गहिरिन्छ र उसको प्राथमिकताहरू चुपचाप पुनः क्रमबद्ध हुन्छन्। कहिलेकाहीँ कुनै सानो क्षण, जस्तै बन्द ढोकापछाडिको निस्तब्धता वा टाढाबाट आएको हल्का पाइला, मानिसको सम्पूर्ण चेतनालाई झकझक्याइदिन्छ।
र समय बित्दै जाँदा यी गल्लीहरू केवल प्रतीक्षाको स्थान होइन, स्मृतिको एउटा यस्तो तह बन्छन् जसले मानिसको भित्री संसारलाई चुपचाप पुनः आकार दिन्छ। अन्ततः, यहाँबाट फर्किनेहरू उस्तै फर्किँदैनन् किनकि केही यात्राहरू शरीरले होइन, चेतनाले पूरा गर्छ।
-1746009348.jpg)
