सर्वोच्च अदालतकी न्यायाधीश सपना प्रधान मल्लले न्यायालयमा महिलाको उपस्थिति केही बढेको भए पनि पर्याप्त नरहेको बताएकी छन्।
सोमबार ललितपुरमा अन्तर्राष्ट्रिय महिला न्यायाधीश दिवसका अवसरमा आयोजित ‘महिला न्यायाधीश सम्मेलन–२०८१’ कार्यक्रमलाई सम्बोधन गर्दै उनले निर्णायक तहमा महिलाको उपस्थिति अझै कमजोर रहेको बताइन्।
उनले उपस्थितिलाई कसरी बाक्लो बनाउने, कसरी प्रभावकारी बनाउने भन्ने कुरा आजको बहसको विषय भएको बताइन्।
उनले पुरूषको क्षमताको प्रश्न नउठ्ने तर महिलाको सक्षमताको बारेमा हरेक क्षण प्रश्न उठ्ने गरेको भन्दै महिलाले आफूलाई स्थापित पनि गर्नुपर्ने आवश्यकता रहेको बताइन्।
उनले अहिले न्यायालयमा पनि महिलाको उपस्थिति बाक्लो रहेको बताइन्।
उनले कर्मचारी, सुरक्षा, वकिल लगायत न्याय क्षेत्रको पत्रकारितामा पनि महिलाहरूकै नेतृत्व रहेको देख्दा खुसी लागेको बताइन्।
न्यायाधीश मल्लले भनिन्, ‘युएन वुमेनले एक्सेस टु जस्टिसको अध्ययन गर्दा एक पटक सय जना महिलालाई अध्ययन गरेर हेरेको थियो। उनीहरूले ७५ प्रतिशतले हामी अदालत जाँदैनौं भने। किनभने कानून पनि विभेदपूर्ण छ। न्यायपालिकामा जाँदा सबै पुरूष नै पुरूषका बीचमा आफ्ना कुरा भन्नै अप्ठ्यारो लाग्छ। सहज वातावरण कसरी सिर्जना गर्ने? आजकाल त गर्व लाग्छ। किनभने महिला अधिकृतहरू बेन्चमा हुनुहुन्छ, बहस गर्ने सरकारी वकिल पनि धेरै महिला हुनुहुन्छ, वैतनिक पनि महिला हुनुहुन्छ र निजी क्षेत्रबाट धेरै वकिल नै हुनुहुन्छ। सुरक्षा दिन पनि महिला नै हुनुहुन्छ। पत्रकारहरूले जुन कभर गर्नुहुन्छ कानूनको त्यहाँ पनि महिलाले नै नेतृत्व गर्नुहुन्छ। त्यो भनेर हामीले पुरूष पनि हाम्रो लागि महत्वपूर्ण हुन्छ। महिलाको उपस्थिति केही हदसम्म देखिएको छ तर पर्याप्त छैन। निर्णायक तहमा महिलाको उपस्थिति कम छ। उपस्थितिलाई कसरी बाक्लो बनाउने, कसरी प्रभावकारी बनाउने हो। पुरूषको क्षमताको प्रश्न उठ्दैन तर महिलाको सक्षमताको प्रत्येक दिन, प्रत्येक क्षण प्रश्न उठ्छ। हामीले आफूलाई स्थापित पनि गर्नुपरेको छ।’
न्यायाधीश मल्लले स्वच्छ र समानतामूलक न्याय आजको आवश्यकता भएको बताइन्। — न्युज एजेन्सी नेपाल
