सम्माननीय प्रधानमन्त्रीज्यू,
सादर नमस्कार।
म एक गैरआवासीय नेपाली हुँ। विगत धेरै वर्षदेखि बेल्जियममा बसोबास गर्दै आएको छु। विदेशमा बसे पनि मेरो मन, भावना र भविष्य सधैं नेपालसँग जोडिएको छ। नेपाल केवल मेरो जन्मभूमि मात्र होइन, मेरो पहिचान, मेरो गौरव र मेरो जिम्मेवारी पनि हो।
विदेशमा रहँदा मैले आधुनिक प्रविधि, उद्योग व्यवस्थापन र विशेषगरी विद्युतीय साइकल सम्बन्धी क्षेत्रमा अनुभव र ज्ञान हासिल गर्ने अवसर पाएँ।
आज मेरो इच्छा छ—यो ज्ञान, सीप, प्रविधि र लगानी नेपालमा ल्याउने। नेपालमै विद्युतीय साइकल उत्पादन उद्योग स्थापना गर्ने। नेपाली युवाका लागि रोजगारी सिर्जना गर्ने। आयात प्रतिस्थापन गर्ने। र नेपाललाई हरित प्रविधिको दिशामा अघि बढाउन आफ्नो तर्फबाट योगदान दिने।
तर जब नेपालमा लगानी गर्ने सोचलाई व्यवहारमा उतार्न खोजेँ, मैले महसुस गरेँ कि गैरआवासीय नेपालीहरूका लागि अझै पनि धेरै कानुनी र नीतिगत अन्योलहरू छन्।
नेपालको संविधानले गैरआवासीय नेपालीको योगदानलाई स्वीकार गरेको छ। गैरआवासीय नेपाली नागरिकताको व्यवस्था पनि गरिएको छ। तर व्यवहारमा यसको कार्यान्वयन अझै स्पष्ट, सरल र प्रभावकारी बनेको अनुभूति धेरै गैरआवासीय नेपालीहरूले गर्न सकेका छैनन्। कानुनमा भएको व्यवस्था र व्यवहारमा देखिने प्रक्रिया बीचको दूरीले धेरैलाई लगानी गर्न हिच्किचाउने अवस्था सिर्जना गरेको छ।
त्यसैगरी, वंशजको नागरिकताको निरन्तरता सम्बन्धी विषयमा पनि स्पष्टता आवश्यक रहेको अनुभव हुन्छ।
विदेशमा जन्मिएका वा हुर्किएका नेपाली मूलका सन्ततिले आफ्नो मातृभूमिसँगको सम्बन्ध कसरी सुरक्षित राख्ने भन्ने विषयमा स्पष्ट र स्थिर नीति हुनु आवश्यक छ। यो केवल कानुनी प्रश्न होइन, पुस्तौंदेखि नेपालसँगको सम्बन्ध कायम राख्ने विषय पनि हो।
मैले नेपालमा विद्युतीय साइकल उत्पादन उद्योग स्थापना गर्न चाहँदा अर्को प्रश्न पनि देखेँ।
यस्तो उद्योगका लागि उत्पादन मापदण्ड, प्रमाणीकरण, दर्ता, कर, भन्सार र सञ्चालन सम्बन्धी प्रक्रियामा थप स्पष्टता आवश्यक देखिन्छ।
विश्व हरित ऊर्जातर्फ अघि बढिरहेको बेला नेपालले पनि वातावरणमैत्री उद्योगलाई प्राथमिकता दिनु समयको माग हो।
नेपालमा संसारभर फैलिएका लाखौं गैरआवासीय नेपालीहरूको अनुभव, ज्ञान, सीप र पुँजी छ।
यदि सरकारले स्पष्ट नीति, स्थिर कानुन र लगानीमैत्री वातावरण निर्माण गर्न सक्यो भने, त्यो स्रोत नेपालको विकासमा ठूलो शक्ति बन्न सक्छ।
त्यसैले सम्माननीय प्रधानमन्त्रीज्यूसँग मेरो विनम्र आग्रह छ:
* गैरआवासीय नेपाली नागरिकताको कार्यान्वयनलाई प्रभावकारी, सहज र व्यावहारिक बनाइयोस्।
* वंशजसँग सम्बन्धित नागरिकताका विषयमा कानुनी स्पष्टता र स्थिरता सुनिश्चित गरियोस्।
* नेपालमा लगानी गर्न चाहने गैरआवासीय नेपालीका लागि एकद्वार सेवा प्रणालीलाई प्रभावकारी बनाइयोस्।
* हरित प्रविधिमा आधारित उद्योग, विशेषगरी विद्युतीय साइकल उत्पादनजस्ता नवीन उद्योगका लागि स्पष्ट कानुनी मापदण्ड र नीति निर्माण गरियोस्।
* विदेशमा रहेका नेपालीहरूको ज्ञान, सीप, प्रविधि र पूँजीलाई राष्ट्र निर्माणसँग जोड्ने दीर्घकालीन राष्ट्रिय रणनीति बनाइयोस्।
यो अनुरोध कुनै व्यक्तिगत सुविधाका लागि होइन। यो नेपाललाई समृद्ध बनाउन विदेशमा रहेका नेपालीहरूको योगदानलाई सहज बनाउने प्रयास हो। हामीमध्ये धेरैजना आफ्नो मातृभूमिमा केही गर्न चाहन्छौं। हामीलाई केवल स्पष्ट नीति, विश्वासिलो कानुनी आधार र सहकार्यको वातावरण चाहिएको हो।
नेपालले आफ्ना नागरिकलाई विदेश पठाएको मात्र होइन, विदेशमा बसेर अनुभव कमाएका नागरिकहरूलाई पुनः राष्ट्र निर्माणमा सहभागी गराउने वातावरण पनि बनाउनुपर्छ। यही सोचले समृद्ध नेपालको आधार तयार गर्न सक्छ।
म नेपाल सरकारप्रति सम्मान व्यक्त गर्दै यो विश्वास गर्न चाहन्छु कि सरकारले गैरआवासीय नेपालीहरूको भावना, अनुभव र सुझावलाई सकारात्मक रूपमा ग्रहण गर्नेछ। आज लिइने दूरदर्शी निर्णयले भोलि नेपालमा ठूलो लगानी, नयाँ प्रविधि, गुणस्तरीय रोजगारी र दिगो आर्थिक विकासको ढोका खोल्न सक्छ।
अन्त्यमा, म फेरि एकपटक यही भन्न चाहन्छु—हामी विदेशमा बस्छौं, तर हाम्रो मन नेपालमै छ। यदि नेपालले हामीलाई विश्वास गर्ने वातावरण बनायो भने, हामी आफ्नो ज्ञान, सीप, प्रविधि र लगानीसहित मातृभूमिको समृद्धिमा सहभागी हुन तयार छौं।
धन्यवाद।
