प्रतिनिधि सभा निर्वाचनमा यसपटक लमजुङको राजनीति दुइ छिमेकी नेताबीचको प्रतिस्पर्धाले मात्र होइन, तेस्रो शक्तिको दाबीले पनि रोचक बनाएको छ।
प्रतिनिधि सभा निर्वाचनमा लमजुङबाट उम्मेदवार बनेका नेकपा एमालेका उपाध्यक्ष पृथ्वीसुब्बा गुरुङ र कांग्रेस नेता गमप्रसाद गुरूङ एउटै गाउँपालिकाका छिमेकी हुन्। गमप्रसाद कोलासोंथर गाउँपालिका– ८ घाम्राङका हुन् भने पृथ्वीसुब्बा सोही पालिकाको वडा नम्बर ९ टक्सारका हुन्। गुरूङ गाउँमा जन्मिएका दुइ छिमेकी फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधि सभा निर्वाचनमा उत्रिएपछि लमजुङको प्रतिस्पर्धा चुनाव रोचक बन्दै गएको छ।
प्रतिनिधि सभा विघटनअघि एमाले उपाध्यक्ष पृथ्वीसुब्बा सरकारमा सुचना, संचार तथा प्रविधि मन्त्री थिए। भदौ २३ गते जेनजी आन्दोलनमा २३ जना विद्यार्थीको हत्या भएपछि उनले दिएको अभिव्यक्ति विवादित बनेको थियो। भदौ २४ गते सडकमा आक्रोश पोखिनुका पछाडि उनको अभिव्यक्ति पनि कारक मानिएको छ।
कांग्रेसका गमप्रसाद गुरूङ भने गत महाधिवेसनमा लमजुङ कांग्रेसको सभापतिमा पराजित भएका हुन्। गगन थापा समुहबाट सभापति उठेका गमप्रसादलाई शेरबहादुर देउवा समूहका डा. टकराज गुरूङले पराजित गरेका थिए। आफ्नै गाउँमा जडिबुटी खेती, फलफुल लगायत कृषि कर्ममा लागेका गुरूङ राजनीतिमा भन्दा सामाजिक कार्यमा बढी संलग्न छन्।
पृथ्वीसुब्बा भने लामो समयदेखि लमजुङमा उम्मेदवार रहँदै आएका राजनीतिकर्मी हुन्। २०४३ सालयता सबै चुनावमा उम्मेदवार बनेका पृथ्वीसुब्बा यसपटक नर्वौ पटक उम्मेदवार बनेका छन्। हालसम्म उनले तीन पटक चुनाव जितेका छन्।
लमजुङमा सादगी छवि, नैतिकता र सामाजिक रूपान्तरणका क्षेत्रमा काम गर्दै आएका गमप्रसाद गुरूङ बौद्धिक मानिन्छन्। उनले पहिलो पटक प्रतिनिधी सभा सदस्य उम्मेदवारको टिकट पाएका हुन्।
एमाले महाधिवेसनमा सर्वाधिक मत पाएर उपाध्यक्ष विजयी पृथ्वीसुब्बा र कांग्रेस लमजुङको सभापति पराजित गमप्रसादवीच चुनावी प्रतिश्पर्धाको सरमर्गी लमजुङमा सुरू भइसकेको छ। कार्यकर्ताहरु आ–आफ्नै उम्मेदवारको प्रचारप्रसारमा जुट्न थालिसकेका छन्।
रोचक त के छ भने संचारमन्त्री रहँदा सामाजिक सञ्जाल बन्द गराएका पृथ्वीसुब्बा नै सबैभन्दा बढी सामाजिक सञ्जाल फेसबुक लगायतमा प्रचारप्रसारमा जुटेका छन्। उनले आफूले गरेको काम भन्दै विभिन्न योजनाका लिष्ट बाड्नेदेखि कार्यकर्ता भेटघाट लगायतका भिडिओ सामाजिक सञ्जालमा ब्यापक बनाइरहेका छन्।
पृथ्वीसुब्बालाई चुनाव जिताएर फेरी मन्त्रीदेखि प्रधानमन्त्री बन्ने भन्दै कार्यकर्ता प्रचारप्रसारमा खटिएका छन्। आफूले चुनाव जितेमा जिल्लाको विकास निर्माणलाई अघि बढाउने, अधुरा आयोजना पूरा गर्ने र नयाँ नयाँ योजना जिल्लामा ल्याउने प्रलोभन पृथ्वीसुब्बाले बाडिरहेका छन्।
कांग्रेसका गमप्रसाद गुरूङले भने आफू निर्वाचित भएमा मन्त्री र प्रधानमन्त्री बन्ने आश्वासन बाडेका छैनन्। उनले देशको नीतिगत सुधार, कानुनहरू संशोधन र आम लमजुङबासीको आवाज सदनमा उठाउने प्रतिबद्धता जाहेर गरेका छन्।
कांग्रेस र एमालेको यही रोचक प्रतिस्पर्धाबीच राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) ले पनि यसपटक लमजुङमा चुनाव जित्ने अठोट गरेको छ। रास्वपाले लमजुङमा धर्म केसीलाई उम्मेदवार उठाएको छ। २०७९ को निर्वाचनमा पनि उम्मेदवार रहेका केसी जेनजी आन्दोलन पश्चात बनेको शुशीला कार्की नेतृत्वको सरकारका शिक्षामन्त्री महावीर पुनको सचिवालयमा काम गरेका थिए।
जेनजी आन्दोलनका दौरान लमजुङमा भौतिक पूर्वाधार क्षति नभए पनि आन्दोलनमा ठूलो जुलुस निस्किएको थियो। भदौ २३ गते भएको आम हत्याविरूद्ध उठेको युवाहरूले विद्रोहका रापतापमा रास्वपाले चुनाव जित्ने आंकलन गरेको छ।
उम्मेदवारी दर्ता पश्चात केसीले विगतमा चुनाव जितेका नेताहरूसँग अब जवाफ माग्ने बेला आएको बताएका छन्। कुशासन र भ्रष्टाचारकाविरूद्ध आफू लाग्ने बताएका केसीले स्वदेशमै गरिखाने वातावरण बनाउन लाग्ने बताएका छन्।
जेनजी आन्दोलनपश्चात् हुन गइरहेको प्रतिनिधि सभा निर्वाचनलाई महासंग्राम भनेका केसीले यसपटकको चुनावमार्फत देशलाई आमुल परिवर्तन गर्न रास्वपाले बहुमत ल्याउने दाबी गरिरहेका छन्।
२०७९ को निर्वाचनको परिणाम हेर्दा पृथ्वीसुब्बा गुरूङले ३४ हजार ९६९ मत पाएर निर्वाचित भएका थिए। उनका प्रतिद्वन्दी तत्कालीन माओवादी महासचिव देव गुरूङले ३१ हजार ७८१ मत पाएका थिए। उक्त निर्वाचनमा कांग्रेस, माओवादी केन्द्रसहित ५ दलीय गठबन्धन भएकाले कांग्रेसले उम्मेदवार उठाएको थिएन। उक्त निर्वाचनमा लमजुङमा तेस्रो स्थान प्राप्त गरेको रास्वपाका धर्म केसीले ९ हजार २९ मत पाएका थिए।
उक्त निर्वाचनको मत परिणामले हौसिएको रास्वपामा यसपटक कांग्रेस, एमाले, माओवादी लगाययत दल त्यागेर धेरै नेता कार्यकर्ता प्रवेश गरेका छन् । यसले पनि रास्वपा उम्मेदवार केसी आफूले चुनाव जित्ने बताइरहेका छन्।
कांग्रेस र एमाले जस्ता पुराना प्रतिस्पर्धीलाई पाखा लगाएर लमजुङमा चुनाव जित्न रास्वपालाई सजिलो छैन। यसपटकको निर्वाचनमा पनि मुख्य प्रतिस्पर्धा कांग्रेस र एमाले नै हुने अनुमान दलहरूले गरिरहेका छन्। यद्यपि, रास्वपाले गत निर्वाचनमाभन्दा यसपटक भोट बढाउने उनीहरुको भनाइ छ।