बुधबार बिहानैबाट आएको बाढीको मुख्य कारण मानिएको ल्हेन्दे खोलामा पछिल्लो १४ महिनायता दुई पटक यस्तो बाढी आइसकेको पाइएको छ।
नेपाल-चीन रसुवागढी नाकाबाट करिब २० किलोमिटर उत्तरपूर्वमा गएको हिमपहिरोका कारण ल्हेन्दे खोलामा गेग्रानसहितको बाढी आएको र त्यही बाढी उग्र रूप लिँदै त्रिशूली नदीमा प्रवेश गरेको राष्ट्रिय विपद जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणको निष्कर्ष छ।
प्राधिकरणले प्लानेट ल्याबको स्याटलाइट तस्बिर विश्लेषण गरेर यस्तो निष्कर्ष निकालेको हो।
रसुवादेखि चितवनसम्म ठूलो भौतिक र मानवीय क्षति गराएको ल्हेन्दे खोलाको बाढी पछिल्लो १४ महिनामा दोस्रो पटक आएको इसिमोड नेपालका विपद जोखिम न्यूनीकरण विशेषज्ञ शाश्वत सान्यालले बताएका छन्।
'यसपटकको बाढी सम्भवतः हिमपहिरोका कारण नदी (ल्हेन्दे) थुनिएर अचानक तलतिर पानीको ठूलो बहाव आएको हुन सक्छ। तर थप जानकारी प्राप्त हुँदै रहेकाले यसको पुष्टि हुन बाँकी छ,' उनले भने।
इसिमोड नेपालका जलवायु तथा वातावरणीय जोखिम प्रमुख छ्याङगङ झाङले पनि गत वर्ष रसुवामा आएको बाढीले तहसनहस पारेको यही क्षेत्र फेरि जोखिममा परेको बताएका छन्।
'ल्हेन्दे खोलामा हिमपहिरोसँगै ढुंगा–चट्टान खसेर नदी थुनिनु बाढीको कारण हुनसक्ने देखिएको छ। तर यसको वास्तविक कारण अझै पुष्टि भएको छैन,' उनले भने, 'नेपाल–चीन सीमामा रहेको यस नदीको माथिल्लो भागमा अझै अवरोध कायम रहेकाले दोस्रोपटक पनि बाढी आउन सक्ने चेतावनी दिइएको छ।'
बाढी पूर्वानुमान महाशाखाका हाइड्रोलोजिस्ट सौहार्द जोशीले प्लानेट ल्याबको डाटा अध्ययन गरेर प्राधिकरणले जारी गरेको सूचना नै अहिलेसम्मको सबभन्दा भरपर्दो सूचना भएको बताएका छन्।
'प्लानेट ल्याबको डेटा अनुसार प्रधिकरणले सूचना जारी गरिसकेको छ। त्यसबाहेक थप सूचना आइसकेको छैन,' उनले सेतोपाटीसँग भने।
यसअघि २०८२ साल साउन महिनामा आएको ल्हेन्दे खोलाको बाढीले स्याफ्रुवेशी– रसुवागढी सडक खण्डमा क्षति पुगेको थियो।
त्यति बेला बाढीले मेदामुदुङ, कुलुङ, लिङलिङ, तातोपानी, टिमुरे, घट्टेखोला, भन्सार यार्ड प्रवेशद्वार र नेपाली सेनाको चेकपोष्ट नजिक गरी ८ वटा स्थानमा करिब ५४० मिटर सडक खण्डमा क्षति पुग्नुका साथै सम्पर्क टुटेको थियो।
त्यस्तै, स्याफ्रुबेसी–दोभान सडकखण्ड अन्तर्गत लाङटाङ जलविद्युत आयोजना प्लान्ट नजिक बाढीका कारण बाटो कटान भई सडक मार्ग अवरूद्ध भएको थियो।
बाढीले गोसाइँकुण्ड गाउँपालिका–२ टिमुरेस्थित भन्सार यार्डमा थप कटान गरेको र यार्डको दक्षिणतर्फ रहेको सानो घर र सँगै रहेको धर्मकाँटा समेत बगाएको थियो।
-1787750867.jpg)
