नेपाल समाजवादी पार्टी (नेसपा) ले वैशाखमा महाधिवेशन नगर्ने भएको छ।
गत असोजको केन्द्रीय कार्यकारिणी समिति बैठकले २०८१ वैशाखमा पहिलो महाधिवेशन गर्ने निर्णय गरेको थियो।
तर माघ २० मा बसेको केन्द्रीय समिति बैठकले विधान संशोधन गरेको छ। महाधिवेशन वैशाखमा नगर्ने र केही समय धकेल्ने समझदारी बनेको छ।
नेसपाले आगामी एक वर्षभित्र महाधिवेशन गर्नुपर्ने हुन्छ। महाधिवेशन मिति अब बस्ने केन्द्रीय समितिबाट तोक्ने नेसपाको तयारी छ।
पार्टी केन्द्रीय कार्यालय प्रमुख रोशन पोखरेलले विधान संशोधन र पार्टी परित्याग गरेकाहरूलाई विधिसम्मत हटाउने निर्णय गर्न केन्द्रीय समिति बैठक गरिएको बताए।
सो क्रममा अन्य विषयमाथि पनि छलफल भएको थियो।
पदाधिकारीलाई महाधिवेशन आयोजक समितिमा बदल्नेबारे छलफल भए पनि यसबारे कुनै निर्णय हुन सकेन।
अहिले रहेका पद कायमै राखेर महाधिवेशन आयोजक समिति बनाउनुपर्ने पक्षमा अध्यक्ष महिन्द्र राय यादव रहेका थिए।
यस्तै अध्यक्ष यादवले नेकपा (माओवादी केन्द्र) सँग एकता गरेर जानुपर्ने धारणा केन्द्रीय समितिमा राखेका थिए।
तर अर्का अध्यक्ष बाबुराम भट्टराईले अहिले नै त्यसबारे निर्णय गरिहाल्न नहुने बताएका थिए।
‘मुलुकको आवश्यकता तेस्रो शक्ति हो। समाजवादी धार नै हो,’ भट्टराईको भनाइ थियो, ‘माओवादीमा सहमति भए एलाइन्स गर्ने हो। तर ऊ रूपान्तरणका लागि तयार हुनुपर्यो।’
उनले आफूहरू र एलायन्स गर्ने शक्ति पनि रूपान्तरणको आवश्यकता रहेको बताए।
‘जसले रूपान्तरण आत्मसाथ गर्छ त्यसैसँग ध्रुवीकरण गर्ने हो, एक्लै अघि बढेर त हुन्न,’ उनले भने, ‘रूपान्तरण हुने शक्तिसँगै ध्रुवीकरण गरेर जाने हो।’
नेसपाले माओवादीलाई ध्रुवीकरणका लागि ९ बुँदे प्रस्ताव गरे पनि माओवादीबाट त्यसको जवाफ आएको छैन।
साथै नेसपाले माओवादी नेतृत्वसँग कुरा गर्न भट्टराईकै नेतृत्वमा संवाद समितिसमेत बनाइसकेको छ।
केन्द्रीय समितिमा प्रत्यक्ष निर्वाचित राष्ट्रपतीय प्रणालीमा जानुपर्ने विषयमा पनि छलफल भएको थियो।
शान्ति प्रक्रियाका बाँकी काम तत्काल पूरा गर्नुपर्ने, भ्रष्टाचार नियन्त्रण, वित्तीय क्षेत्रमा देखिएका समस्या समाधान गर्नुपर्ने र पहिचानका आधारमा कोशी प्रदेश नामाकरण गरिनुपर्नेलगायत विषयमा नेसपाले सरकारको ध्यानाकर्षण गराउने निर्णय गरेको छ।
नेसपाले गत असोज १५ गतेदेखि १७ गतेसम्म केन्द्रीय कार्यकारिणी समितिमा पनि माओवादीसँग एकताबारे छलफल गरेको थियो।
९ बुँदे समष्टिगत प्रस्तावबारे माओवादीको औपचारिक धारणा नआएसम्म वार्ताको औचित्य नरहेको त्यसबेला नेसपाले बताएको थियो। त्यो बेलादेखि अहिलेसम्म पार्टी एकताबारे थप ठोस पहल हुन नसकेको नेताहरू बताउँछन्।
२०७९ मंसिरमा भएको चुनावमा माओवादीसँग सहकार्य गर्दै नेसपाले माओवादीकै चुनाव चिन्हमा आफ्ना उम्मेदवार उठाएको थियो।
माओवादी र नेसपा एकता गर्ने भने पनि पछिल्लो समय माओवादीले नेसपाका एक अध्यक्ष महिन्द्र राय यादवलाई मात्रै पत्र पठाएका थिए।