तपाईंले महिनौं लगाएर बनाएको कुनै कुरा अरू कसैको ताला मारिएको ढोकापछाडि थुनिएको हेर्दा एउटा अजीब अनुभूति हुन्छ।
अन्तिम रेखा अगाडि नै देखिन्छ। लगभग छुनै सकिने गरी नजिक।
सबै कुरा तयार छ। प्रोडक्ट तयार छ। टिम तयार छ। मार्केटिङ तयार छ। प्रयोगकर्ताहरू पर्खिरहेका छन्।
अनि अचानक महसुस हुन्छ— तपाईंलाई दौडिन दिने कि नदिने भन्ने निर्णय त अर्कै कसैको हातमा छ।
आज हामी ठ्याक्कै त्यही मोडमा छौं। आज शुक्रबार, २१ अगस्ट २०२६।
अबको केही घण्टामा नेपालभरका फुटबल प्रेमीहरू रातको असमयमा जागै हुनेछन्, इङ्ग्लिश प्रिमियर लिगको सुरूवातको पर्खाइमा। नयाँ सिजनको पहिलो सिट्टी बज्नै लागेको छ।
फ्यान्टेसी प्रिमियर लिगका ग्रुपहरू अन्तिम रूपमा तयार हुँदैछन्। टोलीहरूका बारेमा बहस भइरहेको छ। अन्तिम सेकेन्डमा क्याप्टेनहरू बदलिँदैछन्।
म्यासेन्जर र ह्वाट्सएप ग्रुपहरू तातिएका छन्। साथीहरूबीच प्लेयर ट्रान्सफरलाई लिएर मानौं जीवन-मरणकै सवाल हो जस्तो गरी झगडा परिरहेको छ।
फुटबलको नयाँ सिजन सुरू हुन पूर्ण तयार छ। अनि हामी पनि।
तर, विडम्बना—हामी छैनौं। कम्तीमा पूर्ण रूपमा त छैनौं।
कारण? खेलरो अझै पनि एप्पलको स्वीकृतिको पर्खाइमा छ।
हाम्रो एउटा तय मिति थियो
सफ्टनेपाल (SoftNEP) मा हामी एउटा यस्तो प्रोजेक्टमा काम गरिरहेका थियौं, जसप्रति हामी साँच्चै नै उत्साही थियौं— 'खेलरो'। हाम्रो पछिल्लो डिजिटल प्रोडक्ट।
एउटा सरल विचारमा आधारित खेल प्रेडिक्सन प्लेटफर्म: खेल हेर्ने अनुभवलाई अझ रोमाञ्चक बनाउने। तपाईं अनुमान (Predict) गर्नुहुन्छ। तपाईं प्रतिस्पर्धा गर्नुहुन्छ। तपाईं लिडरबोर्डमा माथि उक्लिनु हुन्छ। अनि यदि तपाईं पर्याप्त उत्कृष्ट हुनुहुन्छ भने, जित्नुहुन्छ।
खेलरो कुनै बेटिङ (सट्टेबाजी) प्लेटफर्म होइन। यसमा सहभागी हुन कुनै बाजी थाप्नु पर्दैन, कुनै रकम राख्नु पर्दैन, न त कुनै पैसा नै डिपोजिट गर्नुपर्छ।
हाम्रा आफ्नै नियम र सर्तहरूले यो भिन्नतालाई स्पष्ट पारेका छन्। हामी केवल मानिसहरूले पहिले नै माया गरिरहेको खेलमा रोमाञ्चकताको अर्को एउटा तह थप्न चाहन्थ्यौं।
अनि स्वाभाविक रूपमा, इङ्ग्लिश प्रिमियर लिग हाम्रो योजनाको ठूलो हिस्सा थियो।
किनकि नेपाललाई चिन्नुभएको छ भने, तपाईंलाई थाहा छ यहाँ फुटबल केवल एउटा खेल मात्र होइन। यो गफगाफ हो। यो प्रतिस्पर्धा हो। यो मित्रता हो। यो अबेर रातिसम्मको बसाइ हो। यो कलेजका साथीहरू, अफिसका सहकर्मीहरू, दाजुभाइ र सिङ्गो समूह नै बसेर आफ्नो कुनै नियन्त्रण नभएको कुरामा उत्कट बहस गर्ने माध्यम हो।
हामी चाहन्थ्यौं खेलरो पनि त्यो अनुभवको एउटा हिस्सा बनोस्।
त्यसैले हामीले एउटा मिति रोज्यौं — १६ अगस्ट २०२६। त्यो हाम्रो लन्चको दिन हुनुपर्ने थियो।
हामीसँग योजना थियो। प्रोडक्ट थियो। क्याम्पेनहरू थिए। अनि उत्कट उत्साह थियो।
अनि त्यसपछि, हामीले खेलरोलाई एप्पलसमक्ष पठायौं।
अगस्ट २
अगस्ट २ मा हामीले एप रिभ्यू (समीक्षा) का लागि सबमिट गर्यौं। हामीलाई थाहा थियो एप्पल कडा छ। एप स्टोरको रिभ्यू प्रक्रियामा समय लाग्न सक्छ भन्ने पनि थाहा थियो। खेल प्रेडिक्सन र प्रतियोगिता जोडिएका कुराहरूमा अझ बढी सूक्ष्म जाँच हुन सक्छ भन्नेमा पनि हामी सचेत थियौं।
ठीकै छ, हामी त्यसका लागि तयार थियौं।
तीन दिनपछि, एपको स्टेटस बदलियो। 'In Review' (समीक्षामा छ)।
हामीले सोच्यौ— ल है, अब सुरू भयो।
तर केही पनि भएन।
अगस्ट ५। अगस्ट ६। अगस्ट ७। अगस्ट ८। अगस्ट ९। अगस्ट १०।
अनि बल्ल, रिभ्यू भयो। र पहिलो अस्वीकार आयो।
एप्पलले खेलरोलाई 'बेटिङ एप' (सट्टेबाजी एप) का रूपमा वर्गीकरण गरिदियो। एउटा स्पोर्ट्स प्रेडिक्सन एप एकाएक बेटिङ एप बन्यो। हामी छाँगाबाट खसेझैं भयौं।
किनकि ती दुईबीचको भिन्नता हाम्रा लागि एकदमै स्पष्ट थियो। खेलरोले कुनै बेटिङ गराउँदैन। यहाँ कुनै स्पोर्ट्सबुक छैन। कुनै अड्स (Odds) छैनन्। पैसाको कुनै जोखिम वा बाजी छैन। डिपोजिट छैन, विथड्रअल (पैसा झिक्ने) छैन। हाम्रा कागजातहरूले स्पष्ट भन्छन्—खेलरो कुनै बेटिङ सेवा वा पैसा कमाउने योजना होइन।
तैपनि पहिलो रिभ्यूले हाम्रो सिंगो अवधारणालाई यतिमा सीमित गरिदियो— खेलकुद + प्रेडिक्सन + पुरस्कार = बेटिङ।
अनि त्यो एउटै निष्कर्षले हाम्रा कैयौं दिनहरू खेर फालिदियो।
त्यसपछि जे भयो, त्यसमा कुनै दर्शन वा तर्क थिएन। एप्पलले उठाएका प्रश्नहरूलाई सच्याएर पुनः पठाउनुको विकल्प थिएन।
अनि हरेक पटक पुनः पठाउनुको अर्थ हुन्थ्यो— अर्को लामो पर्खाइ। अर्को लाइन। अर्को रिभ्युअर। गल्ती हुने अर्को नयाँ सम्भावना।
लन्चको मिति नजिकिँदै थियो। हाम्रो टिमभित्रको माहोल बदलिन थाल्यो। उत्साह त अझै थियो, तर अब त्यो उत्साहमा छटपटी र चिन्ता मिसिएको थियो।
किनभने अब हामी केवल एउटा प्रोडक्ट बनाइरहेका थिएनौं। हामी क्यालेन्डरको सुईसँग दौडिरहेका थियौं।
तपाईंको एप रिभ्यूको पर्खाइमा छ भन्दैमा प्रिमियर लिगले आफ्नो पहिलो साताको खेल सार्दैन। 'गेमवीक १' लाई एप स्टोरको लाइनसँग कुनै सरोकार हुँदैन। मार्केटिङ क्याम्पेनहरू अनिश्चितकालसम्म पर्खिन सक्दैनन्। प्रायोजकहरू पर्खिँदैनन्। अनि फुटबल प्रेमीहरू त झन् पटक्कै पर्खिँदैनन्।
त्यसैले हामीले फेरि सबमिट गर्यौं।
अनि एप्पलले लगइनको समस्या देखायो
दोस्रो पटक एप्पलले खेलरोको समीक्षा गर्दा, उनीहरूले लगइन प्रक्रिया हेरे। त्यति बेला हामीसँग गुगल लगइन उपलब्ध थियो। एप्पलले 'Sign in with Apple' चाहियो भन्यो।
इमानदारीपूर्वक भन्नुपर्दा, हाम्रो स्थितिमा यो एप स्टोरको एउटा नियम नै थियो। यदि अन्य तेस्रो-पक्ष सोसल लगइन छ भने 'Sign in with Apple' पनि राख्नुपर्ने नियम छ।
त्यसैले डेभलपरहरूले जे गर्नुपर्ने हो, हामीले त्यही गर्यौं। हामीले त्यसलाई सच्यायौं। एप्पल लगइन थप्यौं। परीक्षण गर्यौं। अनि फेरि सबमिट गर्यौं।
तर त्यति बेलासम्म, लन्चको मिति धेरै नजिकिइसकेको थियो। अनि हरेक दिन २४ घण्टाभन्दा धेरै लामो महसुस भइरहेको थियो।
तेस्रो रिभ्यू
हामीले फेरि एप सबमिट गर्यौं। यस पटक एप्पलले करिब ५५ घण्टापछि एपको रिभ्यू गर्यो।
अनि फेरि अर्को रिजेक्सन आयो। 'उमेर प्रमाणीकरण' (Age Assurance)।
रिभ्युअरले उमेर प्रमाणीकरणको जाँच पुष्टि गर्न नसकिएको बताए। हामी त्यो म्यासेज हेरेको हेर्यै भयौं।
किनकि उमेर प्रमाणीकरणको व्यवस्था त्यहीँ थियो। ठ्याक्कै त्यहीँ। साइन-अप गर्दाकै क्रममा। छर्लंग। सबैले देख्ने गरी। रजिस्ट्रेसनकै एउटा हिस्साका रूपमा।
त्यो एपको कुनै अर्कै कुनामा लुकाइएको थिएन। त्यसका लागि कुनै गोप्य क्लिकहरू गर्नुपर्ने पनि थिएन। त्यो त सामान्य रूपमा अगाडि नै उपलब्ध थियो।
तैपनि हामीलाई उमेर प्रमाणीकरण कहाँ छ भनेर एप्पललाई देखाउन भनियो। त्यही बिन्दुमा पुगेर हाम्रो असन्तुष्टि र छटपटी अविश्वासमा बदलियो।
एप्पलले उमेरसँग सम्बन्धित नियन्त्रणहरू जाँच गर्न चाहनुलाई हामी पूर्ण रूपमा बुझ्छौं। हामी वास्तवमा त्यसको समर्थन गर्छौं। हाम्रो उमेर प्रमाणीकरण जाँच्नुहोस्। हाम्रो गोपनीयता जाँच्नुहोस्। हाम्रो अथेन्टिकेसन जाँच्नुहोस्। हाम्रा प्रतियोगिताका नियमहरू जाँच्नुहोस्। सबै कुरा जाँच्नुहोस्।
हामीलाई कडा नियमसँग आपत्ति छैन। हामीलाई गल्तीपूर्ण मूल्यांकनसँग आपत्ति हो।
यो प्रक्रियाभरि हामीलाई सबैभन्दा बढी निराश बनाएको कुरा नै यही हो। एउटा कडा रिभ्युअर जसले वास्तविक समस्या पत्ता लगाउँछ, उसले आफ्नो काम गरिरहेको हुन्छ। तर अगाडि नै स्पष्ट रूपमा रहेको कुरालाई पनि नदेखेर, 'यो त छँदै छैन' भन्दै एप अस्वीकार गर्ने रिभ्युअरले भने बिल्कुलै फरक समस्या खडा गरिदिन्छ।
किनभने त्यसपछि, डेभलपरको दृष्टिमा कहिल्यै नबिग्रेको कुरा सच्याउन फेरि थप कैयौं दिनहरू खेर जान्छन्।
अनि यहाँ पुगेर कुरा पीडादायी बन्छ
मानिसहरू कहिलेकाहीँ सोच्छन् एप लन्च गर्नु भनेको एप स्टोरमा लगेर अपलोड गरिदिनु मात्र त हो। तर त्यस्तो होइन।
एउटा लन्चपछाडि सिंगो इकोसिस्टम हुन्छ। मार्केटिङ क्याम्पेनहरू हुन्छन्। क्रिएटिभहरू हुन्छन्। सोसल मिडिया पोस्टहरू हुन्छन्। साझेदारीहरू हुन्छन्। पर्खिरहेका मानिसहरू हुन्छन्। निश्चित मितिमा आधारित योजनाहरू हुन्छन्। राति अबेरसम्म काम गरिरहेका टिमहरू हुन्छन्।
अनि हाम्रो सन्दर्भमा, खेलकुदको एउटा निश्चित क्यालेन्डर छ।
यो अन्तिम पक्षले धेरै ठूलो अर्थ राख्छ। किनभने हामीले खेलरो भविष्यको कुनै अमूर्त मितिका लागि बनाएका थिएनौं। हामीले यसलाई खेलकुदका लागि बनाएका थियौं। यस्तै खास क्षणहरूका लागि बनाएका थियौं।
प्रिमियर लिग सुरू हुनै लागेको छ। यो नै त्यो मुख्य क्षण हो। हामीले जसका लागि तयारी गरिरहेका थियौं।
तैपनि, एन्ड्रोइडमा प्राविधिक रूपमा उपलब्ध भइसकेको एपलाई हामीले फिक्स्चरहरू (Fixture) खाली राखेर बन्धकजस्तै बनाएर राख्नुपरेको छ।
किन? किनभने हामीले एउटा निर्णय गर्यौं।
हामी खेलरोलाई सही ढंगले लन्च गर्न चाहन्छौं। अधुरो लन्च होइन। आज एन्ड्रोइडमा लन्च गरेर आइफोन प्रयोगकर्तालाई 'अहिले पर्खिनुस्' भन्न चाहँदैनौं। प्रयोगकर्ताको एउटा समूहका लागि 'गेमवीक १' र अर्कोका लागि 'गेमवीक २' बाट सुरू गर्न चाहँदैनौं।
हामी चाहन्छौं मानिसहरू एउटै समयमा, समान अवसरका साथ, एउटै खेलरोभित्र प्रवेश गरून्।
त्यसैले एन्ड्रोइड भर्सन गुगल प्ले (Google Play) मा पहिले नै स्वीकृत भई उपलब्ध भइसके तापनि, हामीले अझै फिक्स्चरहरू भरेका छैनौं। वास्तविक खेलरोको अनुभव अझै सुरू भएकै छैन।
हामी आधिकारिक रूपमा ढोका खोल्नुअघि iOS को स्वीकृतिको पर्खाइमा छौं। अनि यसैले यो ढिलाइ झनै पीडादायी बनेको छ।
किनकि एन्ड्रोइड तयार छ। खेलरो तयार छ। हामी तयार छौं। तर हाम्रो लन्च तयार छैन।
अनि गुगलको प्रसंग
यहाँ एउटा प्रसंग छ जसले यो सिंगो अनुभवलाई अझ चाखलाग्दो बनाउँछ।
हामीले खेलरोलाई गुगलमा सबमिट गर्यौं। दुई पटकको रिभ्यूपछि, गुगलले यसलाई स्वीकृत गर्यो। र, त्यो रिभ्यू प्रक्रियामा दिनौं दिन लागेन। केही घण्टामै भयो।
यो भिन्नताले मलाई साँच्चै नै आश्चर्यचकित बनाएको छ।
जब तपाईं एउटा नयाँ प्रोडक्ट लन्च गर्न खोजिरहेको डेभलपर हुनुहुन्छ, तपाईंले कुनै विशेष व्यवहारको अपेक्षा गर्नुहुन्न। तपाईं केवल एउटा यस्तो रिभ्यू प्रक्रिया चाहनुहुन्छ जुन स्पष्ट, सुसंगत र व्यावहारिक रूपमा प्रभावकारी होस्।
गुगलले हामीलाई त्यो अनुभव दियो। र, त्यसका लागि, मैले उनीहरूलाई श्रेय दिनैपर्छ। उनीहरू प्रशंसाको हकदार छन्।
खेलरोको एन्ड्रोइड भर्सन स्वीकृत भई गुगल प्लेमा उपलब्ध भइसकेको छ — Google Play मा Khelro नाममा छ।
तर त्यहाँ अहिल्यै फिक्स्चरहरूको सूची भेटिने अपेक्षा नगर्नुहोला। हामीले खेल अझै सुरू गरेका छैनौं। किनभने हामी अझै पनि एप्पलको पर्खाइमा छौं।
के यो नेपालको कम्पनी भएकै कारणले हो?
यो त्यो भाग हो, जससँग म सबैभन्दा बढी जुधिरहेको छु।
म यस्तो कुनै आरोप लगाउन चाहन्नँ जुन म प्रमाणित गर्न सक्दिनँ। एप्पलको रिभ्यु प्रक्रियाको अर्कोतर्फ के भइरहेको थियो मलाई थाहा छैन। सायद यो दुर्भाग्यपूर्ण गल्तीहरूको एउटा शृंखला मात्र थियो कि? सायद खेलरो कुनै जटिल रिभ्यु क्याटेगोरीमा पर्यो कि? सायद फरक फरक रिभ्युअरहरूले प्रोडक्टका फरक फरक पाटालाई फरक तरिकाले व्याख्या गरे कि? सायद हामी कहाँका हौं र हाम्रो एप कसरी रिभ्यू भयो भन्ने कुराबीच कुनै सम्बन्ध नै थिएन कि?
मलाई थाहा छैन।
तर यतातर्फबाट हेर्दा यो अनुभव कस्तो महसुस हुन्छ, त्यो मलाई राम्रोसँग थाहा छ।
हामी नेपालको एउटा प्रविधि कम्पनी हौं। हामी सफ्टवेयर बनाउँछौं। हामी वर्षौंदेखि यो काम गरिरहेका छौं। हामी हाम्रै बजारका लागि र नेपाल बाहिरका ग्राहकहरूका लागि पनि प्रोडक्टहरू बनाउँछौं। अनि संसारभरका हजारौं अन्य डेभलपरहरू जस्तै, हामी पनि अझ ठूलो दर्शकमाझ पुग्न सक्ने केही बनाउने सपना देख्छौं।
तर सानो प्रविधि बजारबाट आएको डेभलपर हुनुमा मानसिक रूपमा अलि फरक अनुभूति हुँदो रहेछ। कहिलेकाहीँ लाग्छ, तपाईं अरू कसैको मैदानमा खेलिरहनुभएको छ। अनि जब केही बिग्रिन्छ, तपाईंको हातमा अडान लिने बलियो ठाउँ नै हुँदैन।
यो अनुभवले मलाई बुझाएको छ कि किन साना वा विकासोन्मुख बजारका केही डेभलपर र प्रविधि कम्पनीहरूले ठूला विश्वव्यापी प्लेटफर्महरूले उनीहरूमाथि गर्ने व्यवहारप्रति गुनासो गर्छन्।
एप्पल भन्छ— उसको एप स्टोर रिभ्यू प्रक्रियाले प्रयोगकर्ताको सुरक्षा गर्न र प्लेटफर्मभरि गुणस्तर कायम राख्न तयार पारिएका मापदण्डहरू लागू गर्छ। त्यो नियतमा शंका गर्ने मसित कुनै कारण छैन।
तर हाम्रो अनुभवले छाडेर गएको प्रश्न भने यही हो— के समान नीति सधैं समान अनुभवमा रूपान्तरण हुन्छ त?
इमानदारीपूर्वक भन्नुपर्दा, मलाई थाहा छैन। अनि सायद सोध्न लायकको अप्ठ्यारो प्रश्न पनि यही हो।
भोलि गेमवीक १ हो
अबको केही समयमा प्रिमियर लिग सुरू हुन्छ। मानिसहरू उठ्नेछन्। म्याचहरू हेर्नेछन्। लाइन-अपहरूका बारेमा बहस गर्नेछन्। फ्यान्टेसी प्रिमियर लिगका पोइन्टहरू चेक गर्नेछन्। प्रेडिक्सनहरू गर्नेछन्।
अनि हामी चाहन्थ्यौं— खेलरो पनि ठ्याक्कै उनीहरूसँगै त्यहीँ उभिएको होस्।
तर त्यसको सट्टा, हामी अझै पर्खिरहेका छौं।
अब खेलरोले 'गेमवीक १' नै छुटाउने एकदमै वास्तविक सम्भावना छ। हामीले 'गेमवीक २' बाट सुरू गर्नुपर्ने हुन सक्छ। अनि त्यो पनि अझै निश्चित छैन।
किनभने एप्पलले हामीलाई कहिले स्वीकृति दिन्छ भन्ने हामीलाई थाहा छैन। त्यो भोलि हुन सक्छ। आउने साता हुन सक्छ। अझै धेरै समय लाग्न सक्छ।
अनि हरेक थप दिनले लन्चको पूरा समीकरण नै बदलिदिन्छ। लाइभ खेलकुदको वरिपरि केही बनाउनुको सबैभन्दा कठोर सत्य नै यही हो।
तपाईंले गुमेको त्यो क्षण फेरि फिर्ता पाउनुहुन्न। गेमवीक १ एक पटक मात्र हुन्छ। नयाँ सिजनको ओपनिङ विकेन्ड एक पटक मात्र हुन्छ। नयाँ सिजनको त्यो उत्साह एक पटक मात्र हुन्छ।
छ सातापछि सोसल मिडियामा 'हे गाइज, हामी अन्ततः लाइभ भयौं!' भनेर पोस्ट गर्दैमा तपाईंले त्यो क्षण फेरि सिर्जना गर्न सक्नुहुन्न। त्यो समय अगाडि बढिसकेको हुन्छ।
त्यो खाली स्क्रिन
खेलरोभित्र एउटा यस्तो स्क्रिन छ, जसको बारेमा मैले फरक तरिकाले सोच्न थालेको छु। फिक्स्चर स्क्रिन।
अहिले, यो खाली छ। अनि एप खोल्ने कसैका लागि त्यो खाली स्क्रिनले खासै ठूलो अर्थ नराख्न सक्छ।
तर हाम्रा लागि, यसले महिनौंको मेहनतको प्रतिनिधित्व गर्छ। यसले डेभलपरहरू, डिजाइनरहरू, मार्केटिङका मानिसहरू, विचारहरू, बहसहरू, अबेर रातिसम्मका कामहरू, टेस्टिङ, योजनाहरू, उत्साह अनि अहिले धैर्यताको प्रतिनिधित्व गर्छ।
त्यो स्क्रिन खाली छ किनभने हामीले जानाजानी त्यसलाई त्यसरी नै राखिरहेका छौं। हामी फिक्स्चरहरू भर्न सक्थ्यौं। प्राविधिक रूपमा एन्ड्रोइडमा काम अगाडि बढाउन सक्थ्यौं। तर हामी चाहन्नौं।
हामी चाहन्छौं लन्चको एउटा अर्थ होस्। हामी चाहन्छौं एन्ड्रोइड प्रयोगकर्ता र आइफोन प्रयोगकर्ताहरू एउटै ढोकाबाट सँगै भित्र छिरून्। हामी चाहन्छौं सबैको सुरूआती रेखा एउटै होस्।
त्यसैले, हामी पर्खिरहेका छौं।
सायद प्रोडक्ट बनाउनुको वास्तविक रूप यस्तै हुन्छ...
मानिसहरू लन्चको घोषणा देख्छन्। एप देख्छन्। लोगो देख्छन्। विज्ञापनहरू देख्छन्। पुरस्कारहरू देख्छन्। सफलताको कथा देख्छन्।
उनीहरूले यो पाटो विरलै देख्छन्। उनीहरूले डेभलपरहरूले पटक पटक 'App Store Connect' चेक गरिरहेको देख्दैनन्।
उनीहरूले ह्वाट्सएपका ती म्यासेजहरू देख्दैनन्— केही अपडेट आयो? एप्पलले रिभ्यू गर्यो? हामीले पर्खिने हो? क्याम्पेन अगाडि बढाउने कि? 'घोषणा पछाडि सार्ने त? गेमवीक २ बाट सुरू गर्ने त?
उनीहरूले यो अनिश्चितता देख्दैनन्। उनीहरू केवल तयार भएको अन्तिम प्रोडक्ट देख्छन्।
तर केही कुरा निर्माण गर्नुको वास्तविक पाटो यही हो। कहिले तपाईं प्राविधिक समस्या समाधान गरिरहनुभएको हुन्छ। कहिले बिजनेसको समस्या। कहिले कानुनी समस्या। अनि कहिलेकाहीँ तपाईं केवल अरू कसैको स्वीकृतिको पर्खाइमा हुनुहुन्छ।
त्यसो भए, के एप्पलले हाम्रो लन्च बिगारिदिएकै हो त?
आज हामी जहाँ छौं, त्यहाँबाट हेर्दा— हो। एप्पलले हाम्रो लन्च बिगारिदियो।
एप्पलको खेलरोप्रति नै कुनै रिस वा पूर्वाग्रह भएर पक्कै होइन। एप्पलले नेपालको कम्पनीलाई जानाजानी चोट पुर्याउन चाहेर पनि होइन। र, एप्पलका हरेक रिभ्युअर लापरवाह भएर पनि होइन।
तर ढिलाइ, गलत बुझाइ र गलत मूल्यांकनको एउटा यस्तो शृंखला बन्यो, जसले लन्चका लागि पूर्ण रूपमा तयार भइसकेको प्रोडक्टलाई यस्तो मोडमा ल्याएर उभ्याइदियो— जहाँ यसले आफू जुन मुख्य क्षणका लागि बनेको थियो, त्यही क्षण छुटाउने जोखिममा छ।
हामीले 'एप्पलले हाम्रो लन्च बिगारिदियो' भन्नुको अर्थ यही हो। यो कुनै षड्यन्त्रको आरोप होइन। यो त केवल एउटा यथार्थ अनुभवको विवरण हो। अनि यसले एउटा चोट छाडेको छ। कोडमा होइन। प्रोडक्टमा पनि होइन। डेभलपरको रूपमा हाम्रो अनुभवमा।
तर हामी अझै यहीँ छौं
एउटा अनौठो कुरा के छ भने यी सबै भइसकेपछि पनि, म खेलरो टिमप्रति पहिलेभन्दा अझ बढी गर्व गर्छु।
किनभने हरेक पटक एप्पलबाट केही समस्या आउँदा, हाम्रो टिमको कोही न कोही तुरून्तै काममा फर्कियो।
अस्वीकार भयो? सच्याऊ। फेरि सबमिट गर।
फेरि अस्वीकार भयो? कारण बुझ। सच्याऊ। फेरि सबमिट गर।
अझै अर्को अस्वीकार? एक पटक लामो सास फेर। सच्याऊ। फेरि सबमिट गर।
वास्तवमा केही बनाउनु भनेको यस्तै हो। अति आकर्षक बनाइएको संस्करण होइन। वास्तविक संस्करण।
अनि सायद कुनै दिन, जब खेलरो धेरै ठूलो हुनेछ, जब हजारौं, लाखौं मानिसहरूले यसको प्रयोग गरिरहेका हुनेछन्, जब मानिसहरू आफ्नो र्यांकिङको खुसियाली मनाइरहेका हुनेछन् र आफ्नो प्रेडिक्सनमा बहस गरिरहेका हुनेछन्— हामी अगस्ट २०२६ लाई सम्झेर हाँस्नेछौं।
सायद हामी भन्नेछौं — सम्झिन्छौ, जब एप्पलले हामीलाई लन्च नै गर्न दिएको थिएन?
म आशा गर्छु त्यस्तै होस्।
तर आज राति, म अझै हाँस्न सकिरहेको छैन। आज राति, म घडीको सुई हेरिरहेको छु।
किनभने भोलि बिहान, नेपाली समयअनुसार ००:४५ मा प्रिमियर लिग सुरू हुँदैछ।
प्रशंसकहरू तयार छन्। टोलीहरू तयार छन्। प्रेडिक्सनहरू तयार छन्। फुटबल तयार छ।
खेलरो तयार छ। एन्ड्रोइड एप स्वीकृत भइसकेको छ। iOS एप पनि तयार छ। टिम तयार छ।
हामीसँग नभएको एउटै कुरा भनेको एप्पलको 'ग्रीन लाइट' (स्वीकृति) मात्र हो।
अनि त्यसैले, अहिल्यैका लागि खेलरोभित्रको सबैभन्दा निराशाजनक स्क्रिन कुनै रिजेक्सन स्क्रिन होइन। त्यो त खाली फिक्स्चर स्क्रिन हो। किनकि त्यो खालीपनको पछाडि एउटा सिंगो प्रोडक्ट जीवित हुन पर्खिरहेको छ।
त्यसैले हामी यहाँ छौं। गेमवीक १ सुरू हुनुभन्दा केही घण्टा अगाडि। घडी हेर्दै। स्वीकृतिको पर्खाइमा। फिक्स्चरहरू भर्ने पर्खाइमा। अन्ततः ढोका खोल्ने पर्खाइमा।
अनि आशा गर्दै कि एप्पलले छिट्टै महसुस गरोस्— उता अर्कोतर्फ नेपालको एउटा सानो प्रविधि कम्पनी पर्खाइमा बसिरहेको छ।
एउटा यस्तो कम्पनी जसले केही बनाएको छ। एउटा यस्तो कम्पनी जो पूर्ण तयार छ। एउटा यस्तो कम्पनी जसलाई केवल मैदानमा ओर्लिने एउटा मौका चाहिएको छ।
खेलरो। खेलौं। अनुमान गरौं। जितौं।
अहिल्यै त होइन। हामी अझै एप्पलको पर्खाइमा छौं।
(लेखक सुनिल रिजाल नेपालमा आधारित सफ्टवेयर कम्पनी सफ्टनेपका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सिइओ) तथा संस्थापक हुन्।)