गौतमबुद्ध सामुदायिक मुटु अस्पतालमा उपचाररत मिर्गौला रोगीहरूले आन्दोलन घोषणा गरेका छन्। अस्पतालले माघ १ गतेदेखि मिर्गौलाको निःशुल्क डायलासिस सेवा बन्द गर्ने भनेपछि मिर्गौला रोगीहरूले आन्दोलन घोषणा गरेका हुन्।
अस्पतालले पुस मसान्तसम्म सरकारले डायलासिस बापतको रकम नपठाए माघ १ गतेदेखि निःशुल्क डायलासिस रोक्ने घोषणा गरेको छ।
मिर्गौला तथा मुटु पीडित सरोकार समाज नेपालले बुटवलमा पत्रकार सम्मेलन गर्दै कुनै पनि अवस्थामा निःशुल्क डाइलासिस सेवा बन्द हुने अवस्था आए डाइलासिस गराइरहेका सयौँ बिरामीहरू सडकमा आउने चेतावनी दिएको छ।
सरकारले सञ्चालन गरेको विपन्न नागरिक औषधि उपचार कार्यक्रम अन्तर्गत मिर्गौलाका बिरामीहरूको निःशुल्क डाइलासिस र मुटु रोगीहरूको उपचार गरेबापत सरकारबाट झन्डै १९ करोड रुपैयाँ भुक्तानी हुन नसकेको भन्दै गौतम बुद्ध सामुदायिक मुटु अस्पतालले माघ १ गतेदेखि निःशुल्क सेवा बन्द गर्ने घोषणा गरेको थियो।
सरकारले विपन्न नागरिक औषधि उपचार कार्यक्रममार्फत क्याथ ल्यावबाट मुटुका बिरामीहरूको उपचार गर्दा १ लाख र मिर्गौलाका बिरामीहरूको डाइलासिस गर्दा एक पटकमा २ हजार ५ सय रुपैयाँ निःशुल्क उपचारका लागि सूचीकृत भएका अस्पतालहरूलाई उपलब्ध गराउँदै आएको छ।
गौतम बुद्ध सामुदायिक मुटु अस्पतालले पनि उक्त उपचारका लागि सूचीकृत भई मिर्गौलाका बिरामीहरूको निःशुल्क डाइलासिस र मुटुका बिरामीहरूको १ लाख रुपैयाँ सम्मको निःशुल्क उपचार गर्दै आएको छ।
जसअनुसार यस वर्ष मात्रै क्याथल्याब मार्फत १ हजार ३८४ जना मुटुका बिरामी र ५५१ जना मिर्गौलाका बिरामीहरूको नियमित डाइलासिस गरेबापत मङ्सिर मसान्तसम्म झन्डै १९ करोड रुपैयाँ भुक्तानी पाउन बाँकी रहेको अस्पतालले जनाएको छ।
अस्पतालले सरकारले रकम भुक्तानी नगर्दा चरम आर्थिक संकट उत्पन्न भई मुटु र मिर्गौलाको निःशुल्क सेवा नै बन्द गर्नुपर्ने बाध्यता सिर्जना भएको बताएपछि मिर्गौलाको नियमित निःशुल्क डाइलासिस गराइरहेका बिरामीहरूमा त्रास उत्पन्न भएको मिर्गौला तथा मुटु पीडित सरोकार समाज नेपालका संस्थापक अध्यक्ष रमेश केसीले बताए।
केसीले कुनै पनि बहानामा सरकारले अस्पताललाई दिनुपर्ने भुक्तानी रोक्ने र अस्पतालले निःशुल्क उपचार सेवा बन्द गर्ने अवस्था आए आफूहरू सडकमा उत्रिने चेतावनी दिए।
'मिर्गौलाको नियमित डाइलासिस गराउनुपर्ने बिरामीहरू एक दुई दिन भात खान नपाएर मर्दैनन् तर, एक दिन पनि डाइलासिस गर्न पाएनन् भने उनीहरूको ज्यान जोखिममा पर्छ, यदि डाइलासिस गर्न नपाएर कुनै बिरामीको मृत्यु भयो भने हामी डाइलासिस गराइरहेका ५५१ जना बिरामीका परिवार सबै सडकमा आउँछौं,’ उनले भने।
उनले हप्ताको तीन चार दिन डाइलासिस गराइरहेका बिरामी र उनीहरूका परिवार सडकमा आउन बाध्य नपार्न सरकार र अस्पताललाई आग्रह गरे। उनले एक दुई दिन डाइलासिस गराउन नपाए बिरामीहरूको स्वतः मृत्यु हुने भन्दै सरकारले अस्पतालको रकम रोकेर बिरामीहरू माथि खेलवाड गरेको आरोप लगाए।
‘सरकारले रकम नदिएको भन्दै अस्पतालले निःशुल्क सेवा बन्द गर्ने घोषणा गरेपछि हामी सबैलाई खाना खान मन लागेको छैन। राम्रोसँग निदाउन सकेका छैनौं। सरकारले अस्पताललाई तत्काल रकम उपलब्ध गराएर हामीहरूलाई त्रासबाट मुक्त गराओस्,’ केसीले भने।
उनले अस्पताललाई पनि निःशुल्क सेवा नरोक्न आग्रह गरे।
‘सरकारले रकम उपलब्ध नगराउँदा औषधी खरिद गर्न, चिकित्सक स्वास्थ्य कर्मीहरूको तलब दिन समस्या भएको छ होला तर, निःशुल्क डाइलासिस सेवा सुरु गरेर बिरामीहरूलाई बिचमा ल्याएर छोड्न पाइँदैन,’ उनले भने।
समाजका अध्यक्ष माधव श्रेष्ठले आफू पनि हप्तामा दुई पटक मिर्गौलाको नियमित डाइलासिस गराई रहेको बिरामी रहेको उल्लेख गर्दै अस्पतालले रकम नपाए माघ १ गतेदेखि निःशुल्क सेवा बन्द गर्ने घोषणा गरेपछि राम्रोसँग निदाउन नसकेको बताए।
‘हप्ताको तीन/चार पटकसम्म डाइलासिस गराइरहँदा हामी आधा मरिसकेका हुन्छौं, त्यसैमाथि अस्पतालले निःशुल्क सेवा बन्द गर्ने भनेपछि कतिखेर हर्ट अट्याक भएर मरिने हो भन्ने थाहा छैन, उनले भने।
डाइलासिस गराइरहेका कुनै पनि बिरामीले पैसा तिरेर डाइलासिस गराउन सक्ने अवस्थामा नरहेको पनि उनले बताए।
‘कुनै पनि परिवारमा एक जना मिर्गौलाको बिरामी छ भने सिंगो परिवार नै त तहसनहस हुन्छ। घरमा भात खाने चामल हुँदैन, तरकारी किनेर खान सक्ने अवस्था हुँदैन। गाउँमा खेतबारीको उब्जनीले ६ महिना खान नपुग्ने कुनै परिवारको सदस्यको मिर्गौला फेल भयो भने बजारमा बसेर कसरी डाइलासिस गराउन सक्छ? उनीहरूको अवस्था कस्तो छ भनेर कुनै पनि सरकारले सोच्न सकेको छैन,' उनले भने।
मिर्गौला तथा मुटु पीडित सरोकार समाज नेपालका संस्थापक अध्यक्ष केसीका अनुसार गौतम बुद्ध सामुदायिक मुटु अस्पतालमा ५५१ जनाले नियमित मिर्गौलाको डाइलासिस गराउँदै आएका छन्।