मुलुकका सातमध्ये ६ वटा प्रदेश सरकारमा सत्ता सहकार्य गरिरहेका नेपाली कांग्रेस र नेकपा एमालेबीच मुख्यमन्त्री फेरबदल गर्न संवाद चलिरहेको छ। यही संवादबीच कोशी प्रदेशमा दुवै दलले सरकारको नेतृत्व दाबी गरेका छन्।
प्रदेश सरकारहरूबारे छलफल गर्न कांग्रेस उपसभापति विश्वप्रकाश शर्मा र सहमहामन्त्री उदयशमशेर राणा मंगलबार साँझ एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओली निवास गुन्डू पुगेका थिए। त्यस क्रममा उनीहरूबीच २ घन्टा ५५ मिनेट छलफल चलेको थियो।
त्यही छलफलमा कांग्रेस उपसभापति शर्माले कोशीको नेतृत्व अब कांग्रेसले पाउनुपर्ने बताएका थिए।
ओलीले भने कोशीमा मुख्यमन्त्री फेर्ने तर एमालेबाटै अर्को व्यक्ति बनाउने र त्यसमा सहयोग गर्न आग्रह गरेका थिए।
'म कोशीमा मुख्यमन्त्री फेरौं भन्ने पक्षमै छु। तर फेरिँदा एमालेबाटै अर्को नेतालाई बनाऔं। यसमा कांग्रेसले सहयोग गरोस्,' ओलीले कांग्रेस नेताहरूलाई भनेको भनाइ उद्धृत गर्दै एमालेका एक नेताले भने, 'हामी अरू केही प्रदेशहरूमा सहयोग गर्नेछौं।'
ओलीले कोशीका मुख्यमन्त्री हिक्मत कार्कीको ठाउँमा एमालेबाटै अर्को व्यक्ति अघि सार्ने बताएपछि कांग्रेस उपसभापति शर्माले त्यसो गर्न नसकिने जबाफ दिएका थिए।
'सहमति अनुसार नेतृत्व आलोपालो गर्नुपर्छ। अब कोशीमा कांग्रेसबाट उद्धव थापाजीले सरकारको नेतृत्व गर्नुहुनेछ,' शर्माले ओलीलाई भनेका थिए, 'आलोपालो प्रणाली अनुसार अघि बढौ अध्यक्षज्यू।'
कांग्रेस नेताहरूका अनुसार सबैजसो प्रदेशको कुरा भएकाले कोशीबारे योभन्दा धेरै कुरा अघि बढेन।
ओलीसँगको भेटबारे सेतोपाटीले कांग्रेस उपसभापति शर्मालाई सोधेको थियो। उनले भेटमा प्रदेश सरकारहरूबारे छलफल भएको तर प्रारम्भिक कुराकानी मात्रै भएको बताए।
'प्रारम्भिक कुराकानी मात्रै भइरहेको छ, ठोस कुरा भइसकेको छैन,' शर्माले भने, 'हामी संवादकै चरणमा छौं।'
शर्माले कुराकानीबारे विस्तृत खुलाउन इन्कार गरे पनि उनीहरूको छलफलबारे जानकार एक जना एमाले नेताले भने दुवै नेताले आफ्नो गृह प्रदेशबारे उच्च चासो लिएका थिए। ओली र शर्मा दुवै झापाका हुन्।
कोशी प्रदेशमा अहिले एमाले सचिव हिक्मत कार्की नेतृत्वको सरकार छ। चारवटा मन्त्रालय लिएर कांग्रेस पनि सरकारमा छ। २०८१ भदौ २७ मा कार्की नेतृत्वको सरकारमा सामेल हुने बेला कांग्रेसले मुख्यमन्त्री आलोपालो हुनुपर्ने प्रस्ताव गरेको थियो।
त्यस बेला आफ्नो प्रस्ताव स्वीकार गर्दै एमालेले भद्र सहमति गरेको कांग्रेस नेताहरूले बताएका थिए।
त्यही सहमति अनुसार कोशीको नेतृत्व कांग्रेसले पाउनुपर्ने प्रस्ताव उपसभापति शर्माले ओलीसामु राखेका थिए।
हाल मुलुकका ६ वटा प्रदेशमा कांग्रेस र एमालेबीच सत्ता साझेदारी छ भने मधेस प्रदेशमा माओवादी केन्द्रको समेत समर्थनमा कांग्रेसले सरकार हाँकिरहेको छ।
ओलीसँगको भेटमा उपसभापति शर्माले आगामी बजेट सार्वजनिक हुनुअघि नै कोशी सरकारको नेतृत्व परिवर्तन हुनुपर्ने अडान राखेका थिए। उनले पूर्वसहमतिलाई आधार मान्दै कांग्रेस संसदीय दलका नेता थापालाई मुख्यमन्त्री बनाउन प्रस्ताव गरेको कांग्रेस कोशीका एक नेताले जानकारी दिए।
ओलीले एमालेबाटै अर्को व्यक्ति अघि सार्ने प्रस्ताव गरेपछि छलफलले अझै ठोस रूप लिइसकेको छैन।
कांग्रेस कोशी संसदीय दलमा कोशीमा भएको पुरानो सहमति कार्यान्वयन नभए अन्य प्रदेशको सत्ता सहकार्यमा समेत पुनर्विचार गर्नुपर्ने दबाब बढ्दो छ।
२०८१ वैशाखमा माओवादीको समर्थनमा मुख्यमन्त्री बनेका हिक्मत कार्की नेतृत्वको सरकारमा कांग्रेस भदौ २७ गते सामेल भएको थियो। सरकारमा सहभागी हुँदा मुख्यमन्त्री पद आलोपालो गर्ने 'भद्र सहमति' भएको कांग्रेसको दाबी छ।
२०८१ असारको चर्चित 'दही-चिउरा भेट' पछि बनेको सातबुँदे सहमतिले कांग्रेस-एमालेबीच संघदेखि प्रदेशहरूमा सत्ता सहयात्रा तय भएको थियो।
गत भदौमा भएको जेनजी आन्दोलनले संघीय सरकार ढलेपछि फागुन २१ को निर्वाचनबाट रास्वपा शक्तिशाली शक्तिका रूपमा उदाएर संघ सरकारमा छ। प्रदेशहरूमा भने अझै पुरानै निर्वाचनको म्यान्डेट अनुसार कांग्रेस–एमालेकै वर्चस्व छ।
शीर्ष नेताले सरकारको नेतृत्व परिवर्तनको छलफल चलाइरहेका बेला कांग्रेस कोशी संसदीय दलका नेता उद्धव थापा अहिले काठमाडौंमा राजनीतिक भेटघाटमा व्यस्त छन्। उनले बुधबार उपसभापति शर्मा र सभापति गगन थापासँग भेट गरी पार्टीको आधिकारिक निर्णयमा आफ्नो पूर्ण साथ रहने प्रतिबद्धता जनाएका छन्।
पछिल्लो समय कृष्णप्रसाद सिटौला समूहसँग दूरी बढाएर गगन–विश्वप्रकाश समूहसँग नजिकिएका थापालाई मुख्यमन्त्री बनाउन उपसभापति शर्माले केन्द्रमा बलियो लबिङ गरिरहेका छन्।
थापा यसअघि दुई पटक छोटो समयका लागि कोशीका मुख्यमन्त्री बनेका थिए। दुवै पटक उनलाई सर्वोच्च अदालतले पदमुक्त गरेको थियो।
उता तेस्रो पटक कोशी सरकारको नेतृत्व गरिरहेका एमालेका हिक्मत कार्कीको भने ओलीले विकल्प खोजिरहेका छन।
एमाले नेताहरूका अनुसार पछिल्लो समय कार्कीसँग ओली सन्तुष्ट छैनन्। यसको कारणबारे धेरै थाहा हुन नसकेको एमाले नेताहरू बताउँछन्।
ओलीले कोशीमा हालका उपनेता तिलकुमार मेन्याङबोलाई अघि सार्ने तयारी गरेका छन्। ताप्लेजुङका नेता मेन्याङ्बो एमालेका केन्द्रीय सदस्य हुन्।
'अहिले सिनियर नेता उहाँ नै हो, अध्यक्षले उहाँलाई अघि सार्न खोजेको बुझेका छौं,' एमाले कोशीका एक नेताले भने।
