विश्वव्यापी रूपमा फैलिएको कोभिड महामारीले थला पारेको पर्यटन बजार निरन्तर उकालो लाग्दै आएको छ।
सन् २०२१ मा एक लाख ५० हजार पर्यटक भित्रिएकामा सन् २०२५ मा आउँदा पर्यटकको संख्या ११ लाख ५८ हजार पुगेको नेपाल पर्यटन बोर्डको तथ्यांक छ।
कोभिडका केही वर्ष अन्तर्राष्ट्रिय उडान बन्द र यात्रा प्रतिबन्धका कारण पर्यटन आगमन बढ्न सकेन। क्रमशः महामारीको असर कम भएसँगै आगमन बढेको देखिन्छ।
सन् २०२२ मा ६ लाख १४ हजार पर्यटक नेपाल आएका थिए भने एक वर्षमै यो संख्या बढेर सन् २०२३ मा १० लाख नाघ्यो।
सन् २०२४ को तुलनामा भने यस वर्ष पर्यटक आगमन एक प्रतिशतले मात्रै बढेको छ।
सन् २०२४ मा विभिन्न देशबाट ११ लाख ४७ हजार पर्यटक भित्रिएका थिए भने सन् २०२५ मा ११ लाख ५८ हजार मात्र पर्यटक भित्रिएका छन्।
यो वर्ष एक प्रतिशतले मात्रै पनि पर्यटक संख्या बढ्नु हाम्रा लागि उपलब्धिमूलक रहेको नेपाल पर्यटन बोर्डका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सिइओ) दिपकराज जोशीले बताए।
'आन्दोलन र प्राकृतिक विपदले यो वर्ष ३० देखि ३५ प्रतिशतले पर्यटक घट्छन् कि भन्ने सोचेका थियौं,' उनले खुसी हुँदै भने, 'तर त्यस्तो भएन।'
उनका अनुसार गत चैतमा भएको राजावादी आन्दोलनले पर्यटन व्यवसायमा थोरै असर पुऱ्याएको थियो।
बाढी तथा पहिरो जस्ता प्राकृतिक विपतले पनि पर्यटकको संख्या घटाउँछ। भदौ २३ र २४ मा भएको जेनजी आन्दोलनको पनि सिधै असर पर्यटन व्यवसायमा पऱ्यो।
'जेनजी आन्दोलनमा ३०/३१ वटा होटलमा क्षति पुगेको थियो,' जोशीले भने, 'हामीले पर्यटन प्रवर्द्धनात्मक कार्यक्रम गरेर रिकभर गर्यौं।'
सो समय नेपाल भ्रमणमा रहेका विदेशी नागरिकले सामाजिक सञ्जालमार्फत नेपाल भ्रमणका लागि सुरक्षित रहेको भन्ने सन्देश समेत दिएका थिए।
पर्यटन बोर्डले सञ्चालन गरेको 'नेपाल नावो' (अहिले नेपाल) अभियानपछि नेपाल सुरक्षा जोखिममुक्त रहेको र पर्यटकीय आवागमनमा कुनै असर नरहेको सन्देश प्रवाह भएकाले पर्यटक आवागमन घट्न पाएन।
बोर्डको तथ्यांक अनुसार यहाँ सार्क मुलुक, एसियाका अन्य मुलुक, युरोप, मध्य पूर्वी लगायत स्थानबाट पर्यटक आउँछन्।
सबभन्दा बढी भारत, चीन, अमेरिका, बेलायत, अस्ट्रेलिया र बंगलादेश लगायतका देशबाट पर्यटक आएको देखिन्छ। यी पर्यटकको औसत बसाइ दुई साताको छ।
पछिल्लो समय भने बंगलादेशी पर्यटक बढेका देखिन्छन्।
सन् २०२४ को तुलनामा सन् २०२५ मा बंगलादेशी पर्यटकको संख्या १७.८ प्रतिशत बढेको छ।
सन् २०२४ मा बंगलादेशबाट ४८ हजारभन्दा बढी पर्यटक आएका थिए भने सन् २०२५ मा ५७ हजारभन्दा बढी पर्यटक भित्रिएका छन्।
'बंगलादेशी पर्यटकको आगमन संख्या टप फाइभमा परेको छ। यो हाम्रो लागि खुसीको कुरा हो,' सिइओ जोशीले भने, 'कोभिडपछि बंगलादेशी पर्यटक बढेका छन्।'
नजिकको गन्तव्य भएका कारण बंगलादेशी पर्यटकको संख्या बढ्न थालेको उनको अनुमान छ।लुम्बिनी केन्द्रित धार्मिक पर्यटन, सिधा हवाइ उडान र छोटो दुरीका प्याकेजले पनि बंगलादेशी पर्यटकलाई आकर्षित गरेको हो।
जाडो तथा गर्मी दुवै याममा यहाँको मौसम राम्रो भएकाले बंगलादेशी आकर्षित हुन थालेको उनले बताए।
उनका अनुसार स्वच्छ वातावरण, साहसिक खेल र छोटो दुरीका पदयात्राले बंगलादेशी पर्यटकलाई आकर्षित गरेको छ।
'बंगलादेशी पर्यटकको बसाइ र खर्च पनि सन्तोषजनक नै छ,' उनले भने।
बंगलादेशी पर्यटकलाई आकर्षित गराउन बोर्डले पर्यटन प्रवर्द्धनात्मक कार्यक्रम पनि गरेको थियो।
'हामीले बंगलादेशमै गएर पनि कार्यक्रम गर्यौं। यसले पनि सहयोग पुऱ्यायो,' जोशीले भने।
पर्यटन प्रवर्द्धन लागि यो वर्ष पनि विभिन्न कार्यक्रम बनाइने उनले जानकारी दिए।
सन् २०२१ देखि सन् २०२५ सम्म भित्रिएका पर्यटकको विवरण
पाँच वर्ष (सन् २०२१–सन् २०२५)मा मुख्य पाँच देशबाट भित्रिएका पर्यटकको विवरण
-1746009348.jpg)
