सत्तारूढ राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) को जारी पहिलो महाधिवेशन अन्तर्गत आज हुने भनिएको बन्दसत्र सँगसँगै निर्वाचन कार्यतालिका पनि स्थगित गरिएको छ। यसले पूर्वनिर्धारित तीन दिने महाधिवेशन एक दिन लम्बिन सक्ने अवस्था आएको छ।
पार्टीको निर्वाचन आयोग प्रमुख भुवन केसीले महाधिवेशन प्रतिनिधिहरूलाई कार्ड वितरण गर्न ढिलाइ भएकाले निर्वाचन कार्यतालिका र बन्द सत्र स्थगित गरिएको बताए।
उनका अनुसार अहिले तीन हजारवटा महाधिवेशन प्रतिनिधि कार्ड छापिएको छ। सोमबार राति ७ बजेबाट ती कार्ड बाँड्न सुरू गरिनेछ।
मंगलबार बिहान ७ बजेबाट नयाँ निर्वाचन कार्यतालिका निकालेर बन्द सत्र सुरू गर्ने उनले जानकारी दिए।
पछिल्लो अपडेट अनुसार ४ हजारभन्दा बढी महाधिवेशन प्रतिनिधिको नामावली प्रकाशन गरिएको थियो। उक्त नामावलीमा दाबी विरोध सोमबार बिहानसम्म लिने भनिएको थियो।
त्यस्तै, सोमबार १ बजेदेखि पहिलो चरणको निर्वाचन (पार्टी सभापति र केन्द्रीय सदस्य) उम्मेदवारी मनोनयनका लागि निर्वाचन आयोगको सम्पर्क कार्यालयबाट फाराम वितरण गर्ने कार्यक्रम थियो। त्यस्तै, दिउँसो २ बजेदेखि ४ बजेसम्म उम्मेदवारी मनोनयन पत्र दर्ता गर्ने र साँझ ८ बजे उम्मेदवारहरूको प्रारम्भिक नामावली प्रकाशन गर्ने भनिएको थियो।
आजको कार्यक्रम स्थगित भएसँगै मंगलबार बिहान ८:३० देखि दिउँसो ३ बजेसम्मका लागि तय गरिएको पहिलो चरणको मतदान स्वत: स्थगित भएको छ।
यसबीच बन्द सत्रको निम्ति तयार पारिएको हल खचाखच भरिएको थियो भने बन्द सत्र बाहिरको परिसरमा पनि नेता/कार्यकर्ताहरूको उल्लेख्य उपस्थिति थियो। हलभित्र उपस्थित रहेकाहरू कोही आपसमा गफ गरिरहेका थिए भने कोही थकाइ र गर्मीले आलसतालस भएर भुइँमा पल्टिरहेका थिए। कोही नाचगान गरेर फुर्सद काटिरहेका थिए।
पार्टी प्रवक्ता मनीष झाले महाधिवेशन प्रतिनिधिहरूको संख्या धेरै भएको र केन्द्रीय सदस्यका आकांक्षी पनि बढेकाले महाधिवेशन कार्यक्रम एक दिन सर्न सक्ने बताएका छन्।
उनले पहिलो महाधिवेशन भएकाले तयारीका कतिपय काममा कमजोरी भएको उल्लेख गरे।
सुरूआतमा महाधिवेशन मिति तोक्दै गर्दा तीन हजार प्रतिनिधि होलान् भन्ठानेकोमा सोचेभन्दा धेरै भएको र प्रतिनिधि संख्या बराबरकै कार्यकर्ता पनि सहभागी भएकाले व्यवस्थापनमा समस्या देखिएको उनले बताए।
'कतिवटा कुरा यस्तो हुन्छ भनेर हामीले आकलन गरिसकेको थिएनौं,' उनले सोमबार पत्रकार सम्मेलनमा भने, 'कमजोरी भएको छ, त्यसलाई नकार्न सकिँदैन।'
उनले अगाडि भने, 'तापक्रमले गर्दा पनि मान्छेहरू छिटो थाक्ने हुँदो रहेछ। धन्न मान्छेहरू रिसाइसक्नुभएको छैन।'
हामीलाई महाधिवेशन स्थलमा भेटिएका विभिन्न नेताले बताएअनुसार आज बन्द सत्र आयोजना नहुनुमा दुई-तीनवटा कारण देखिएका छन्।
सबभन्दा पहिलो त, अहिलेसम्म महाधिवेशन प्रतिनिधिहरूको नामावली नै फाइनल भइसकेको छैन। कतिपय प्रतिनिधिहरू आफ्नो नाम छुटेको भन्दै सच्याउन आइरहेका छन्। उद्घाटन सत्रअगाडि नै सार्वजनिक गरिएको यो सूचीमा अहिले पनि संशोधन जारी छ। पार्टीको निर्वाचन आयोगलाई नामावली सच्याउँदैमा फुर्सद छैन।
सबभन्दा भद्रगोल मधेस प्रदेशको महाधिवेशन प्रतिनिधिमा छ। यसमा को को प्रतिनिधि रहने भन्ने यकिन नभएको एक नेताले बताए। मधेस प्रदेशका प्रतिनिधिविरूद्ध १०० भन्दा बढी उजुरी परेका छन्।
नाम छुट्नेमा केही सांसदहरू पनि परेका छन्। कोशीका एक जना निर्वाचित सांसद 'सूचीमा मेरै नाम छुटेको रहेछ' भन्दै महाधिवेशन स्थलबाट बाहिरिँदै थिए।
रास्वपामा १८२ जना सांसद छन्। महधिवेशन आयोजक समितिमा नरहेका सांसदहरू स्वत: महाधिवेशन प्रतिनिधि रहने विधानको व्यवस्था छ। तर हामीले भेटेका मात्र होइन, अरू पनि कतिपय सांसदको नाम सूचीमा छैन। ती सांसदहरू अहिले सूचीमा नाम राख्न दाबी विरोध गरिरहेका छन्।
दोस्रो कारण, नाम टुंगो लागिसकेका महाधिवेशन प्रतिनिधिहरू पनि सबैलाई कार्ड वितरण गरिएको छैन। कार्डबिना बन्द सत्र हलभित्र छिर्न पाइँदैन।
यसबाहेक बिहान खाजाको बन्दोबस्तमा ढिलाइ हुनुले पनि बन्दसत्र प्रभावित बनेको थियो।
यस्ता व्यवस्थापकीय कारण मात्र होइन, बन्द सत्र ढिला हुनुमा अर्को एउटा कारण पनि छ — त्यो हो केन्द्रीय समिति र पदाधिकारीमा चुनाव हुने कि नहुने भन्ने अन्यौल।
चुनाव होला कि नहोला?
रास्वपामा पहिलो चरणमा सभापति र केन्द्रीय सदस्यका लागि चुनाव हुन्छ। अहिलेसम्मको अवस्थामा सभापतिमा रवि लामिछाने नै दोहोरिने निश्चित देखिएको छ। सभापति पदमा उम्मेदवारी दिन ५१ जना समर्थक र एक जना प्रस्तावक र ५१ हजार शुल्क लाग्छ। यति धेरै समर्थक जुटाउन जोकोही नेतालाई मुश्किल पर्ने प्रतिनिधिहरू बताउँछन्।
त्यसपछि पदाधिकारी बन्न सबभन्दा पहिला केन्द्रीय समितिको निर्वाचन जित्नुपर्छ।
रास्वपामा ९९ केन्द्रीय सदस्य पदमा चुनाव हुनेछ भने बाँकी मनोनीत हो। केन्द्रीय समिति १५८ सदस्यीय हुन्छ, जसमा प्रदेश सभापतिहरू पदेन केन्द्रीय सदस्य हुन्छन्।
हामीले कुराकानी गरेका नेताहरूका अनुसार चार हजारभन्दा बढी महाधिवेशन प्रतिनिधिमध्ये झन्डै हजार जना केन्द्रीय सदस्यका आकांक्षी छन्।
'जो भेट्यो त्यो नेता केन्द्रीय सदस्यमा उठेको छु भनेर भोट मागिरहेका छन्,' एक प्रतिनिधिले भने, 'पदाधिकारी हुन पनि केन्द्रीय सदस्य बन्नुपर्ने भएकोले धेरै नेताहरू केन्द्रीय सदस्य पदमा उम्मेदवार छन्।'
उनका अनुसार हजार जनाभन्दा बढी आकांक्षीलाई रोकेर सहमतिमा केन्द्रीय सदस्य छान्न अब गाह्रो छ। तर केन्द्रीय सदस्यमा चुनाव गर्दा माथि पदाधिकारीमा पनि गर्नुपर्ने दबाब पनि छ।
यस्तो अवस्थामा फागुन २१ को निर्वाचनअघि विभिन्न समूहबाट रास्वपामा समाहित भएकाहरूलाई पदाधिकारीमा समेटिन्छन् कि समेटिँदैनन् भन्ने प्रश्न छ।
निर्वाचनअघि सबभन्दा पहिला विवेकशील साझाको समूह रास्वपामा समाहित भएको थियो। त्यसपछि काठमाडौं महानगरपालिकाका तत्कालीन मेयर बालेन शाहको समूह समाहित भयो। लगत्तै खगेन्द्र सुनार नेतृत्वको हामी नेपाल पार्टीको समूह र थरूहट आन्दोलनका लक्ष्मण थारूको समूह समायोजन भयो।
यी चार समूहमध्ये पूर्व विवेकशील साझा समूहबाट समीक्षा बाँस्कोटाले उपसभापतिमा दाबेदारी गरेकी छन् भने रञ्जु दर्शना र पुकार बमले महामन्त्री वा सह-महामन्त्रीमा दाबेदारी गरिरहेका छन्।
त्यस्तै, बालेन शाहको समूहबाट भूपदेव शाहको महामन्त्रीमा र सुनील लम्सालको सह-महामन्त्रीमा दाबेदारी छ।
महामन्त्रीमै कबिन्द्र बुर्लाकोटी, बिपिन आचार्य र मनिष झाले पनि दाबेदारी गरिरहेका छन्। यी तीनै जना सभापति लामिछाने निकट हुन्।
यसमध्ये अहिले पार्टी प्रवक्ता रहेका झाले महामन्त्रीमा आफ्नो उम्मेदवारी घोषणा नै गरिसकेका छन्। प्रवक्ता झाले सोमबार सञ्चारकर्मीहरूसँग कुरा गर्दै महामन्त्रीमा उम्मेदवारी घोषणा गरेका हुन्।
यसबाहेक अरू समूहबाट पनि दाबेदारी हुने देखिन्छ।
पदाधिकारीमा विभिन्न समूहबाट आएकाहरूलाई समेटेर लैजान यसपालि सहमति गरेर जाने कोसिस भइरहेको एक नेताले जानकारी दिए। केन्द्रीय सदस्यमा भने करिब एक हजार जना आकांक्षी देखिएकाले सहमतिमा जान गाह्रो पर्ने उनको भनाइ छ।
यति हुँदाहुँदै सभापति लामिछाने र वरिष्ठ नेता शाहले आपसमा कुरा गरेर निष्कर्ष निकाल्न सक्ने उनी बताउँछन्।
महाधिवेशन स्थलमा उपस्थित नेता/कार्यकर्ताहरू सभापति र वरिष्ठ नेताबाट त्यस्तै केही घोषणा आउन सक्ने आसमा छन्।
'शीर्ष तहबाटै ठोस कुरा आएपछि बल्ल तल्लो तहमा देखिएको भद्रगोल साम्य होला!' हामीले महाधिवेशन स्थलमा भेटेका एक प्रतिनिधिले भने।
-ink-1782101314.jpeg)
