लगातार दुई दिनदेखि घटेको बजार बुधबार बढ्यो। दुई दिनमा ७.५३ अंक घटेकामा बुधबार एकै दिन ३०.०८ अंकले बढेर २७५४.४८ विन्दुमा पुग्यो।
के यो वृद्धिसँगै बजार बलियो भएको हो?
आज हामी बजार प्रवृत्ति कति बलियो हो भनेर हेरिने एड्भान्स डिक्लाइन (एडी) रेसियोको कुरा गर्छौं।
बजारमा कारोबारमा आएकामध्ये मूल्य बढ्ने (एड्भान्स हुने) र मूल्य घट्ने (डिक्लाइन हुने) कम्पनीको संख्याबाट यस्तो अनुपात निकालिन्छ।
एडी रेसियो बजारको शक्ति मापन गर्ने एक महत्त्वपूर्ण प्राविधिक औजार मानिन्छ। मूल्य बढेका कम्पनीको संख्यालाई मूल्य घटेको कम्पनीको संख्याले भाग गर्दा यो अनुपात निस्किन्छ।
बुधबार बजारमा २४८ कम्पनीको सेयर मूल्य बढ्यो, २१ वटाको घट्यो। २४८ लाई २१ ले भाग गर्दा ११.८० निस्किन्छ।
यो भनेको एक कम्पनीको मूल्य घट्दा करिब १२ कम्पनीको मूल्य बढ्यो भन्ने हो।
यसले बजार बढाउन वा घटाउनमा कति धेरै कम्पनीको प्रभाव रह्यो भनेर संकेत गर्छ। धेरै कम्पनीको मूल्य बढ्नुले बजारको वृद्धि बलियो बन्न गएको संकेत गर्छ।
यो अनुपातलाई मात्रै हेरेर पनि विश्लेषण गर्न सकिन्छ। तर एक दिनको नभएर केही अवधिको यस्तो तथ्यांकलाई हेरेर विश्लेषण गर्दा बजारको गति प्रक्षेपण गर्न अझ सहज हुन्छ।
हरेक दिनको यस्तो अनुपातलाई क्रमबद्ध राख्दा यो बढ्दो क्रममा रहे बजारमा वृद्धि बलियो बन्दै गएको मानिन्छ। र, घट्दो क्रममा गए बजारमा गिरावट हुने क्रममा बलियो बन्दै गएको विश्लेषण गरिन्छ।
त्यस्तै, यो अनुपातलाई बजार विश्लेषणका अन्य उपकरणहरूसँग दाँजेर समेत हेर्न सकिन्छ। जस्तो कि यो अनुपातको तथ्यांक शृंखलाबाट बन्ने रेखामा मुभिङ एभरेज विश्लेषण गर्ने हो भने बजार विश्लेषण गर्ने थप आधार बन्छ।
मुभिङ एभरेजलाई सामान्य भाषामा भन्नु पर्दा कुनै पनि तथ्यांकको औसत भनेर बुझ्न सकिन्छ। सेयर बजार विश्लेषणका लागि ५० दिने र २०० दिने मुभिङ एभरेज बढी चलनचल्तीमा छ।
एडी रेसियोमा मात्र भर नपरेर एडी लाइन अर्थात् एड्भान्स डिक्लाइन लाइनबाट समेत बजारको शक्ति मापन गर्न सकिन्छ।
कसरी निकाल्न सकिन्छ एडी लाइन?
हरेक दिनको मूल्य बढ्ने र घट्ने कम्पनीको संख्याबाटै एडी लाइन निकाल्न सकिन्छ। हामीले यहाँ मंगलबार र बुधबारको यस्तो अनुपातबाट यस्तो लाइन निकालेका छौं।
मंगलबार ११३ कम्पनीको सेयर मूल्य बढ्यो भने १४५ वटाको मूल्य घट्यो। बढ्ने भन्दा घट्नेको संख्या ३२ ले धेरै रह्यो।
बुधबार २४८ वटाको मूल्य बढ्यो र २१ वटाको मूल्य घट्यो। मूल्य बढ्ने संख्या २२७ ले धेरै रह्यो।
त्यसैले बुधबारको एडी लाइन १९५ (२२७ बाट अघिल्लो दिनको ३२ घटाउँदा) छ।
यो संख्या आफैमा भने केही होइन। हरेक दिनको एडी लाइनको मान निकालेर त्यसको तथ्यांक शृंखलाबाट रेखा बनाउनुपर्छ।
यस्तो रेखा बढ्दो क्रममा छ भने बजारको वृद्धि बलियो बन्दै गएको र घट्दो क्रममा छ भने बजार कमजोर बन्दै गएको संकेत गर्छ।