काठमाडौं महानगरपालिकाले भोटेकोशी-त्रिशूलीको विनाशकारी बाढीपछि उत्पन्न विपद व्यवस्थापन गर्न साढे ४ करोड रूपैयाँभन्दा बढीको आर्थिक सहयोग गर्ने निर्णय गरेको छ।
बाढीबाट पुगेको क्षति व्यवस्थापनमा महानगरपालिकाको सहयोगबारे छलफल गर्न शनिबार बसेको कार्यपालिका बैठकले ४ करोड ५४ लाख १४ हजार ७८७ रूपैयाँ सहयोग गर्ने निर्णय गरेको हो।
आर्थिक सहयोगसँगै काठमाडौं महानगरले उद्धार, राहत, स्वास्थ्य उपचार र पुनर्स्थापनाका विभिन्न कार्यक्रमसमेत अघि बढाएको कार्यवाहक मेयर सुनीता डंगोलले जानकारी दिइन्।
कार्यपालिका बैठकले बाढीबाट विस्थापितहरूका लागि खाद्यान्न, लत्ताकपडा, इन्डक्सन, भाँडाबर्तन, पिउने पानी, त्रिपाल, कम्बल, ग्यास सिलिन्डर, एम्बुलेन्स, यातायात साधन, शववाहन, एक्स्काभेटर, जेट मेसिन लगायतका साधन व्यवस्थापन गर्न विपद व्यवस्थापन समितिलाई जिम्मेवारी दिने निर्णय पनि गरेको छ।
यस अनुसार समितिले उद्धार, राहत र पुनर्स्थापनाका लागि आवश्यक सामग्री उपलब्ध गराउनुका साथै जनशक्ति व्यवस्थापनमा सहयोग गर्ने कार्यवाहक मेयर डंगोलले बताइन्।
उनका अनुसार घोषित सहयोग रकममध्ये महानगर विपद व्यवस्थापन कोषबाट ३ करोड रूपैयाँ दिइनेछ। बाँकी रकम महानगरका जनप्रतिनिधि, पदाधिकारी र कर्मचारीहरूको पारिश्रमिक तथा सुविधाबाट जम्मा गरिनेछ।
कार्यपालिका सदस्यहरूले आफ्नो १ महिनाको तलब सुविधाबाट प्राप्त हुने रकम विपद कोषमा जम्मा गर्नेछन्।
त्यस्तै, वडा सदस्यहरूको ५ दिनको तलब, सहरी योजना आयोगका उपाध्यक्ष, सदस्य तथा सहायक विज्ञको ७ दिन बराबरको पारिश्रमिक तथा सुविधा रकम, महानगरपालिकामा कार्यरत अधिकृत स्तरका कर्मचारीहरूको ७ दिन बराबरको पारिश्रमिक रकम, सहायक स्तरका कर्मचारीको ५ दिन बराबरको पारिश्रमिक रकम र श्रेणीविहिन कर्मचारीको २ दिन बराबरको पारिश्रमिक रकम जम्मा गरिनेछ।
'बाढीबाट विस्थापतिहरूलाई जोखिमयुक्त ठाउँबाट सुरक्षित ठाउँमा स्थानान्तरण गर्ने मात्र होइन, उनीहरूलाई सहज जीवन प्रदान गरी पुनर्स्थापना गर्नु हाम्रो उद्देश्य हो,' कार्यवाहक मेयर डंगोलले भनिन्, 'यसका लागि महानगरपालिकाबाट नियमित सहयोग प्रदान हुनेछ।'
उनले काठमाडौंमा बसेर अध्ययन गरिरहेका प्रभावित क्षेत्रका विद्यार्थीलाई सहयोग गर्नुका साथै अस्पतालमा कुरूवा वा सहयोगी नभएका बिरामीहरूको हेरचाहसम्मका काम महानगरले गर्ने बताइन्।
'हामीले काठमाडौंका अस्पतालमा उपचाररत घाइतेहरूको हेरचाहका लागि कुरूवाको अभाव महसुस गरेका छौं। यसको व्यवस्थापन गर्न स्वयंसेवक परिचालन गर्ने तयारी गर्दैछौं,' उनले भनिन्।
उनले अगाडि भनिन्, 'संकटको यो घडीमा परिवार र आफन्त गुमाएका व्यक्तिहरूका लागि काठमाडौं महानगर सहारा बन्नेछ।'
यसअघि ट्रमा सेन्टरमा उपचाररत एक घाइते बालिकालाई भेटेपछि डंगोलले 'विपदले सबै गुमाएका व्यक्तिका लागि पुनर्स्थापनाको काम तत्काल अघि बढाउन' निर्देशन दिएकी थिइन्।
यसबीच महानगरले स्थानीयवासी, व्यवसायी, उद्योगी, पेसाकर्मीहरूलाई आफ्नो सामर्थ्य अनुसार विपद व्यवस्थापनमा सहयोग गर्न अपिल पनि गरेको छ। यसको व्यवस्थापन र सहजीकरणका लागि राष्ट्रिय सभागृहमा सहायता कक्ष सञ्चालनमा ल्याउने कार्यवाहक मेयर डंगोलले बताइन्।
त्यस्तै, बाढीबाट प्रभावित महानगरवासीहरूको लगत संकलन, तत्काल उद्धार तथा सहयोग उपलब्ध गराउने उद्देश्यले राष्ट्रिय सभागृहमा सूचना केन्द्र सञ्चालन गरिनेछ। सबै वडा कार्यालयबाट सूचना तथा विवरण संकलन गर्न सूचना तथा प्रविधि विभागलाई निर्देशन दिइएको छ।
नि:शुल्क यातायात सुरू
काठमाडौं महानगरपालिकाले बाढीग्रस्त क्षेत्रमा अलपत्र रहेका यात्रुहरूलाई स्थलमार्गबाट उद्धार गर्न निःशुल्क यातायात सुरू गरेको छ।
शुक्रबार एउटा गाडीबाट सुरू गरिएको यो सेवाअन्तर्गत शनिबार दुईवटा गाडी राखिका छन्।
शनिबार सेवाको पहिलो दिन २ जना बालबालिका, ९ जना महिला र ८ जना पुरुष गरी १९ जनालाई काठमाडौं ल्याइएको डंगोलले जानकारी दिइन्।
यो नि:शुल्क सेवा नुवाकोटको विदुर नगरपालिकादेखि काठमाडौं महानगरपालिकासम्म हो। कामको सिलसिलामा देशका विभिन्न ठाउँबाट रसुवा, नुवाकोट लगायत बाढी प्रभावित क्षेत्रमा गएर अलपत्र परेकाहरूले यो सेवा प्रयोग गर्न सक्ने छन्।
विदुरबाट काठमाडौं आउन चाहने व्यक्ति र प्रभावित क्षेत्रमा आफन्त खोज्न काठमाडौंबाट जानुपर्ने व्यक्तिले पनि यो सेवा प्रयोग गर्न सक्ने महानगरले जनाएको छ।
यी सवारी साधनले दिनमा दुईपटक यात्रु ओसार्ने छन् ।
यो कामका लागि छुट्टाइएका दुईवटा गाडीमध्ये एउटा ००६ख९३३९ नम्बरको रसुवाबाट काठमाडौं चल्ने गाडी हो। यसको क्षमता १९ सिटको छ।
अर्को गाडी महानगरको अनुरोधमा छत्रपाटी निःशुल्क चिकित्सालयले उपलब्ध गराएको ०३०च७३६४ नम्बरको गाडी हो। यसमा १० जना यात्रु अटाउँछन्।
निःशुल्क सञ्चालन गरिएका सवारी साधन चिन्न त्यसको अगाडि र पछाडि महानगरको ब्यानर राखिएको छ। दुवै गाडीमा नगर प्रहरी राखिएका छन्।
आवश्यकताका आधारमा गाडी संख्या बढाउन सकिने महानगरपालिकाले जनाएको छ।
चारवटा शववाहन
काठमाडौं महानगरपालिकाले शनिबार नै नुवाकोट पठाएका चारवटा शव वाहनमध्ये एउटाले ५ वटा शव बोकेर फर्किएको छ।
त्रिशूली सैनिक तालिम केन्द्रबाट ४ जना पुरूष र १ जना महिलाको शव लिएर फर्किएको महानगरले जनाएको छ। यसरी ल्याइएका शव टिचिङ अस्पताल महाराजगन्जमा बुझाइनेछ।
सूर्य विनायक नगरपालिका, छत्रपाटी निःशुल्क चिकित्सालय, मनमोहन मेमोरियल कलेज तथा शिक्षण अस्पताल र भक्तपुर क्यान्सर अस्पतालसँग समन्वय गरेर महानगरपालिकाले शववाहनहरू परिचालन गरेको हो।
'यो दुःखलाई केवल समाचारका रूपमा मात्र हेरेर बस्ने होइन। हाम्रो सानो सहयोगले कसैको जीवन बाँच्न सक्छ भने हामी त्यसमा पछाडि पर्न हुँदैन। आफूले जे सकिन्छ उद्धार, राहत सामग्री, यातायात वा स्वास्थ्य सेवामार्फत सहयोग गर्न म हार्दिक अपिल गर्दछु,' डंगोलले भनिन्।
